Список чёрно-белых иллюстраций: оригинал
Список чёрно-белых иллюстраций. С. 641-648. Польский текст издания.
Spis ilustracji czarno-białych
SPIS ILUSTRACJI CZARNO-BIAŁYCH
Słup graniczny z 1545 r. w miejscu tradycyjnie nazywanym Kamienny Bród, k/Prostek, wg rysunku z Albumu Stronczyńskiego. Rys. T. Popławski, 1993. ROSiOŚK Białystok, Kolekcja dawnych widoków Podlasia......
Ryty portret Zygmunta Augusta przez malarza Wirgiliusa Soliego z 1562 r., zatytułowany: Sigismundus Augustus D[ei] G[ratia] Rez Polonfiaej, Magnus Duz L[ithuaniae]. 1554, na litografii J. Oziębłowskiego z Wilna
Ikona Umilenije, którą ofiarowała królowa Helena bp smoleńskiemu Józefowi, a ten przekazał ją Monasterowi Supraskiemu. Dziś zaginiona. Fot. Józef Jodkowski, 1910. PAN Warszawa, Instytut Sztuki, Fototeka, nr 9429.
Plan zamczyska z XIII-XIV w. koło wsi Niemczyn z lat 30-tych XX w. AP Białystok, Urząd Wojewódzki Białostocki 1919-1939, Wydział
Mapa Sziedm fizerunków granicz Knyschinskich, Thicoczkich, Grodzinszkich i inszich z 1536 r.(?), uzupełniona po 1561 r., 83x63,8 cm, Skala ok. 1:100 000, BU Wilno, Е. 23, nr 135.................. +... v + 1/1
Drogi przez Łazy i Tykocin do Grodna przez Goniądz na mapie z 1705 r.(?). Carte d une partie de la Lithuanie et de la Pologne, skala ok. 1:89 000, 51x31 cm. BAN St. Petersburg, Kolekcja Piotra I, nr 286...........
H. Ch. Textor, D. F. Sotzman Topographisch Militarische Karte vom vormaligen Neu-Ostpreussen oder dem jetzigen Nordlichen Theil des Herzogsthums Warschau nebst dem Russischen Districk Mit Allerhoch-Lieu-
tenans у. Geusau, und unter ortlicher Aufsicht des Quartiermeisters -
Oberst Lieutenans v. Stein aufgenomen vermessung Karte auf Blaetter reducirt nach eigenen trigonometrischen Messuungen und astronomisches Beobachtungen berichtigt, und nach dem topographisches Registern redigirt, vom... Berlin 1808. Skala 1:155 000. AGAD WARSZAWA Zb. kart., nr 479-1............v..+-............e..ra aaa...
Aleksander Chodkiewicz - pierwszy dzierżawca knyszyński (zm. 1549 r.). Portret znajdujący się dawniej w pokojach archimandrytów supraskich. Dziś nie istnieje. Fot. Józef Jodkowski, 1910 r. AN Warszawa, Instytut
Miasto Knyszyn. Kościół parafialny, z l. 1579-1601 (na miejscu dworu Ostafiego Wołłowicza). Rynek miasta rozplanowany w trakcie lokacji miasta w 1537 r. przez dzierżawcę A. Chodkiewicza. Wzdłuż pierzei rynkowej, na zdjęciu po prawej, charakterystycznie łamiącej prostokątną przestrzeń placu, ciąg komunikacyjny z Tykocina do zlikwidowanego ok. 1510 r. dworu zwanego Wodziłówka (wlot ul. Tykockiej i poza Rynkiem ciąg siedlisk ul. Starodwornej wzdłuż łąk, dawniej w XVI w. zajętych przez Staw Wielki pod dworcem Zygmunta Augusta). Wysoki budynek na Rynku (z XX w. urząd gminny i dom kultury) ustawiony jest na drugiej osi komunikacyjnej gościńca z Goniądza (ul. Goniądzka), wzdłuż pierzei rynkowej i ul. Białostockiej (w XVI w. ul. Dworska). Trakt w 1510 r. poprowadzono do zbudowanego przez Mikołaja Radziwiłła nowego dworu, który pełnił funkcję rezydencji Zygmunta Augusta i mostu przez Jaskrankę, wiódł do Grodna i Wilna. Łącząca się narożnikiem kwadratowa przestrzeń zajęta przez warzywniki to teren dawnego Nowego Rynku, urządzonego przez P. Chwalczewskiego ok. 1560 r. Wybiegająca w połowie pierzei rynkowej długa, gęsto zabudowana ul. Grodzieńska powstała ok. 1537 r. w czasie lokacji miasta. Fot. Wiesław Stępień, 1993. ROSiOŚK Białystok, Foto-
Tereny odebrane Radziwiłłom z Goniądza w wyniku procesu królewskiego w l. 1529-1536 na mapie opracowanej przez Jana Jakubowskiego. Mapa uczytelniona w ROSiOŚK Białystok przez T. Popławskiego. J. Jakubowski, Przykład zmienności granic administracyjnych na Litwie w XVI w., „Ateneum Wileńskie” 1935, r. X, s. 163.................
Dokument pergaminowy Piotra Tomickiego, bpa krakowskiego z 16 VI 1529 r., w którym powtarza dokument Zygmunta I z 4 I 1515 r., nadający Mikołajowi Mikołajewiczowi Radziwiłłowi wojewodzie wileńskiemu dobra Goniądz i Rajgród w ziemi bielskiej, pozostałe po Michale Glińskim. AGAD WARSZAWA, Zb. dok. perg., nr 7550.................
Mapa dóbr goniądzkich, w dawnych i nowych granicach, zap. z 1529 r., 79,2x62,5 cm, skala ok. 1:65 000. BU Wilno, F. 23, nr 132...........
Limites Gonyandz[ensis]. Mapa południowego odcinka granicy dóbr knyszyńskich, ok. 1536 r., 43,6 x32 cm, skala ok. 1:33000-50 000. BU Wilno, Е. 23, nr 134.........................0....0...... 00... e
Płyta nagrobna Olbrachta Gasztołda kanclerza wlk. lit. i woj. wileńskiego (zm. 1539 r.) w katedrze wileńskiej, rzeźbiarz Giovanni Cini z Sieny. Fot. Zilinskas. Vilniaus architektira, Vilnius 1985, il. 31.............
Tykocin — współczesny układ przestrzenny centrum miasta, oprac. J. Kubiak, 1975 r. Miasta historyczne, red. W. Kalinowski, Warszawa 1986, Gotycka darochranitelnica, czyli relikwiarz z Cząstką Krzyża św. Dziś w ekspozycji Krestovoj Palaty w salach Patriarsich Palat, Państwowego Muzeum Historyczno-Kulturowego „Moskiewskiego Kremla”. Fot. Józef Jodkowski, 1910. AN Warszawa, Instytut Sztuki, Fototeka, nr 9437..
Gotycko-bizantyńska cerkiew obronna pw. Zwiastowania NMP w Supraślu zbudowana w l. 1500-1509. Fotografia z 1907 r. AN St. Petersburg, Petersburgskoe otdelenie Instituta archeologii. Naućno-otraslevoj fotoarchiv, Fond Imperatorskoj Archeografićneskoj Kommisii, nr II 81678,
Północne Podlasie na mapie z pocz. XVIII w., z ukazaniem sieci dróg, jezior, rzek Narwi, Biebrzy, Ełku, Netty, Brzozowej, miast: Tykocin, Goniądz, Rajgród, Augustów, Suchowola, Dąbrowa, Lipsk, Nowy Dwór i Grodno oraz niektórych wsi. BAN St. Petersburg, Kolekcja Piotra I, nr 288..
Rozmieszczenie dóbr ekonomicznych królewskich w МУК. Ks. Litewskim na przełomie XV1i XVII w. S. Kościałkowski, Ze studiów nad dziejami ekonomji królewskich na Litwie, „Rocznik Towarzystwa Przyjaciół Nauk w Wilnie, t. 5: 1911-1914, po s. 168.................-.-svxeesvv+ ++
Legendarna Studnia Giżanki, miejsce domniemanego ukrycia skarbów w 1572 r. przez grabieżców mienia królewskiego. W rzeczywistości ruiny pałacu Gnińskich (z końca XVII w.) w folwarku Knyszyn pod miastem na rysunku Napoleona Ordy z 1876 r. zatytułowanym Knyszyn (gub. grodzieńska), Ruiny podziemne Zamku, gdzie Umarł Zygmunt August (rysunek ołówkiem, podmalowany akwarelą). MN Kraków. Dział Grafiki, Zbiór rysunków N. Ordy, Ш-г.а. Teka Grodzieńska, nr 4374. N. Orda, Album Widoków Historycznych Polski poświęcony Rodakom, zrysowany z natury przez..., Warszawa 1873-1883, seria I-VIII.......
Szkic sytuacyjny z 1799 r. podziałów własnościowych pomiędzy siedliskami miasta Knyszyna a nowo uczynionymi działkami na miejscu rezydencji przy ul. Białostockiej i Starodwornej. AP Białystok, Kamera, nr 2702,
Próba rekonstrukcji układu pomieszczeń w „domu króla” w dworcu knyszyńskim, oprac. P. Gartkiewicz, M. Paździor, Dwór królewski Zygmunta Augusta w Knyszynie, „Rocznik Białostocki”, t. VIII, s. 375.........
Rekonstrukcja układu funkcjonalnego wraz z oznaczeniem wyposażenia pięciu głównych budynków mieszkalnych dworu królewskiego w Knyszynie w oparciu o inwentarz z 1564 r., oprac. P. Gartkiewicz i M. Paździor. M. Paździor, Dwór królewski Zygmunta Augusta w Knyszynie, „Rocznik Białostocki”, t. VIII, s. 374.................. +... ve.....re rr...
Obraz Madonna della sedia kopia wg Rafaela Santi, obraz z cerkwi Prze-
mienienia Pańskiego w Knyszynie (dziś w cerkwi w Wasilkowie). Fot. -
A. Juszczak, 1979. PSOZ Białystok, Fototeka nr 15................. Kundzin nad Łosośną. Współczesny stan rozplanowania siedziby dworskiej. E. Bończak-Kucharczyk, Plan założenia dworsko-ogrodowego w Kundzinie, gm. Sokółka. Skala 1:1000, Białystok 1985. ROSiOŚK Białystok, Plan gruntów miasta Knyszyna z 1799 r. AP Białystok, Kamera, nr 2690a,
Schematyczny widok Knyszyna na mapie dóbr knyszyńskich z 1536 r. (?), uzupełnionej po 1561 r. o ukazanie biegu gościńca Wielkiego z Litwy do Korony, grobli — Starej i Nowej przez dolinę Jaskranki, wielkiego płotu wokół terenów stawu przy rezydencji, sadzawek, zwierzyńca sarn 1 zajęcy oraz stadniny i wygonów końskich. BU Wilno, F. 23, nr 135.. J. Szydłowski, Plan założenia dworsko-ogrodowego w Dobrzyniewie, gm. Dobrzyniewo Kościelne, A — część przemysłowa (osada młynarska), В - część folwarczno-ogrodowa. Skala 1:1 000, Białystok 1979. RO-
J. Maroszek, I. Plichta-Wiśniewska, T. Wiśniewski, Knyszyn. Sadzawki dworu królewskiego, schemat stanu istniejącego (1990 r.). Skala 1:25 000, wg pomiarów własnych. PSOZ Białystok, Dokumentacja ewidencyjna cmentarza żydowskiego w Knyszynie, Białystok 1990....... Próba rekonstrukcji rozplanowania założenia tzw. Zamku Starostów Knyszyńskich — rok 1574, skala 1:5 000, oprac. J. Maroszek, K. Kucharczyk, ROSiOŚK Białystok, Zbiór kartograficzny......................... J. Szydłowski, PGR - Knyszyn. Plan terenu dawnego założenia dworsko-ogrodowego. Skala 1:1 000, Białystok 1979. ROSiOŚK Białystok, Foto-
Schematyczny plan Tykocina z pocz. XVIII w., podpisany jako Plan de Tykocin, J. Kubiak, Tykocin — studium historyczno-urbanistyczne do planu zagospodarowania przestrzennego, Warszawa 1975 (PSOZ Białystok). Fot. Andrzej Stasiak 1975.........................eieeeeeee ee. Сетей Tykotina. Plan twierdzy Tykocin obejmujący zamek, wały, mosty, błota i klasztor, 1705 r. (?), 38x54 cm. BAN St Petersburg, Kolekcja Piotra I, Е. 266, t. 3, К. 3, nr 126..................v.. eee Kule armatnie w parku dworskim w Jeżewie, wydobyte przez Zygmunta Glogera z dna rzeki Narwi koło fortecy tykocińskiej. Muzeum Okręgowe Białystok, nr inw. MBHI/76..................... 2... eee.
starostwa tykocińskiego. Е. Bończak-Kucharczyk, Plan założenia dworsko-ogrodowego w Lipnikach, gm. Tykocin. Skala 1:1000, Białystok 1983. ROSiOŚK Białystok, Fototeka........................ Makieta zamku tykocińskiego, próba rekonstrukcji. Muzeum Wojska w Białymstoku. Fot. Jan Podziewski.........................e e... Twierdza i miasto Tykocin na mapie Kruszewsky'ego z ok. 1790 r. — Grundriss von der Stadt Tyckocyn und der umliegenden Gegend in der Woywodschaft Bielsk in Podlachien. Aufgen. u. gez. durch... 53,2x42,7 cm, skala ok. 1:11 000. Staatsarchiev Berlin, Kartograpchische Abteilung, S. Miłoszewski, W. Jankowski, Tykocin-Zamek. Analityczna inwentaryzacja fortyfikacji bastionowej. Pomiar i opracowanie: czerwiec-wrzesień 1962 r. Plan odkrytych murów zamku naniesiono na podstawie inwentaryzacji w skali 1:500 z roku 1961, Warszawa 1962. ROSiOŚK Białystok,
Koziołek. Fort w rozlewiskach Narwi i Kurówki, na rysunku — notatce pomiarowej Stanisława Herbsta z 1932 r.................e..asvrsevv +
Monety bite w mennicy tykocińskiej: A — półgrosz litewski, В — grosz litewski na stopę litewską, С — grosz litewski na stopę polską. К. Filipow, Mennica tykocińska, „Białostocczyzna” 1991, nr 2(22), s. 1-3........
Folwark Knyszyn pod miastem założony przez Piotra Chwalczewskiego (dziś Knyszyn Zamek). Fragment mapy z 1862 r. AP Białystok, GKL,
Dawne miasto Zygmuntowo, późniejsza Hołynka nad Świsłoczą na mapie sztabowej w skali 1:100 000, z 1937 r................-./vvv-ve4++ +.
Inwentarz starostwa tykocińskiego po śmierci nieboszczyka p. Jopa Pretphusa starosty tykocińskiego..., z rozkazania KJM spisany, a p. Łukaszowi Gorniczkiemu sekretarzowi JKM i staroście tykocińkiemu podany 31 XII 1571 r. AP Kraków, Zbiory Zygmunta Glogera, nr 108..............
Dawna siedziba dworska Kurzenieckich w Kalinówce, założona ok. 1511 r. J. Szydłowski, Plan sytuacyjny założenia dworskiego w Ogrodnikach-PGR. Skala 1:1000, Białystok 1979. ROSiOŚK Białystok, Fototeka...
1 IV 1544 r. Job Preytfus architekt JKM składa rekognicję o odebraniu ze skarbu królewskiego 100 fl pensji. AGAD WARSZAWA Zb. dok. pap.,
Dokument pergaminowy króla Stefana Batorego z 10 IV 1578 r. zatwierdzający nadanie króla Henryka z 10 V 1574 r. domu w Knyszynie, przy ul. Małej (Starodwornej) Wojciechowi Rozwadowskiemu, wieloletniemu drabantowi straży dworskiej Zygmunta Augusta. AGAD Warszawa Zb.
Przykłady rozplanowania renesansowych siedzib dworskich, średniozamożnej szlachty. Recepcja zasad kompozycji spopularyzowana w czasach Bony i Zygmunta Augusta na pograniczu Grodzieńszczyzny 1 Podlasia
— E. Bończak-Kucharczyk, Plan założenia dworsko-ogrodowego w Chojnowszczyźnie, gm. Nowy Dwór. Skala 1:1000, Białystok 1984. RO-SiOŚK Białystok, Fototeka.....................v.- x... ++.
- Е. Bończak-Kucharczyk, Plan założenia dworsko-ogrodowego w Dobkach, gm. Tykocin. Skala 1:1000, Białystok 1983. ROSiOŚK Bia-
— Е. Bończak-Kucharczyk, Plan założenia dworsko-ogrodowego w Ponarlicy, gm. Nowy Dwór. Skala 1:1000, Białystok 1984. ROSiOŚK
— Е. Bończak-Kucharczyk, Plan założenia dworsko-ogrodowego w Ostrówkach, gm. Zabłudów. Skala 1:1000, Białystok1983. ROSiOŚK Bia- - Е. Bończak-Kucharczyk, Plan założenia dworsko-ogrodowego w Markowszczyźnie I, gm. Turośń Kościelna. Skala 1:1000, Białystok
1984. ROSiOŚK Białystok, Fototeka.......................... Nagrobek Piotra Wiesiołowskiego, oboźnego królewskiego (zm. 1556 r.) w kościele bernardynów w Wilnie, na litografii J. Oziębłowskiego Grobowiec Wiesiołowskiego. J. I. Kraszewski, Wilno, Wilno 1840, s. 322........