Статьи на букву P (2): Przełaje - Pyszno: оригинал
Статьи на букву P (2) в справочнике Н. Роубы: от Przełaje до Pyszno; издание, с. 158-159 и далее. Польский текст издания.
Przebrodzie i Ostryno, przy gościńcu z Drui do Pohosta, o 52 w. od Dzisny. Ludność m-ka około- 420 osób płci obojej. Cerkiew parafjalna drewniana, szkółkła elementarna. Jezioro Przebrodzie ma 8 w. długości i 3 w.
szerokości.
Przełaje, wieś zw. m-kiem i dobra rządowe, położone nad rz. Mereczanką w pow. trockim, gub. wileńskiej, o 9 w. od Oran i 63 w. od Trok. Ludność wynosi około 900 osób. Drewniana kaplica cmentarna. Ża czasów Rzplitej starostwo niegrodowe, ostatnio w rękach Brzostowskich.
Przydrujsk, m-ko w pow. drysień:
skim, gub. witebskiej, na prawym brzegu Dźwiny, wprost m-ka Drui położone, 0 35 w. od Dryssy. Ludność m-ka wynosi 900 osób płci obojej. Zarząd gminny i policyjny. Parafjalny kościół murowany pod wezw. Wniebowzięcia N. M.P., wzniesiony w r. 1760 przez Karola Karpia; cerkiew św. Mikołaja pounicka. Dobra stanowią własność rodziny Miłoszów.
Przyjaźń, majątek szambelana papieskiego p. Kamieńskiego; w pobliżu piękny kościół murowany, kosztem kolatora wzniesiony.
W odległości 83 w. od st, Ignalino kol. żel. Warsz.-Peters.
Przyłuki, obszerne dobra nad rz. Ptyczem, pow. i gub. mińskiej, o 20 wior. od Mińska położone, przy wielkiej drodze do Stańkowa. Niegdyś własność słynnego Osztorpa, od r. zaś 1872 rodziny hr. Czapskich. rezydencja i dobra w wysokiej kulturze. Pałac i inne budowle mają mnóstwo kunsztownych ozdób. W granicach dóbr tych przy wsi i folw. Wołeskiewicze jest kościół parafjalny. Obecnie właścicielem Przyłuk jest Jerzy hr. Czapski, doskonały rolnik i administrator, Piękna
Ptycz rz., lewy dopływ Puchowicze, Prypeci; na przestrzeni 363 wiorst przepływa powiaty: miński, ihumeński, bobrujski i mozyrski. Bierze źródło w powiecie mińskim w okolicy wsi i folw. Norejki, stanowiącej najwyższy punkt rozdziału wód, spływających bądź to do Baltyku, bądź też do morza Czarnego. Uchodzi do Prypeci, w okolicy wsi Bahrymowicze, gdzie jest zatoka Prypeci, jezioro Zapiesoczno. Ptycz jest bardzo rybny, obfituje w wydry, oraz w niektórych miejscach dotąd można tu jeszcze spotkać bobry. Ważna to arterja spławna.
m-ko i dobra nad rz. Swisłoczą, przy ujściu do niej Citewki, w pow: ihumeńskim, gub. mińskiej położone, o 32 w. od Jhumenia i 8 w. od st. dr. żel. Libawo-Romeń. Marjino- Horka. Cerkiew, zarząd gminny i policyjny, szkoła elementarna. Ludność miast-ka około 1,500 osób. Niegdyś dziedzictwo Sulistrowskich, obecnie dobra należą do rodziny Wańkokowiczów. Mieszkańcy Puchowicz słyną ze swych wyrobówdrewnianych.
Punie, m-ko nad Niemnem i Puniałą, w pow. trockim, gub. wi- Jeńskiej położone, o 10 w. od Butrymańc, 64 w. od Trok i 87 w. od Wilna. Ludność meka wynosi przeszło 1,500 osób płci obojej. Parafjalny kościół mu- - rowany pod wezw. św. Jakóba i kaplica cmentarna. .Za Rzplitej Punie zrazu należały do dóbr królewskich, potem stały się starostwem, które ostatnio znajdowało się w rękach Brzostowskich. Niegdyś był tu zamek obronny zw. przez krzyżaków Pillenen.
Pustyń, duże dobra w pow. dryssieńskim, gub. witebskiej, o 27 wiorst od Dryssy. Obszar dóbr wynosi 4,168 dziesięcin. Parafjalny kościół drewniany pod wezw. Przemienienia Pańskiego fundacji Platerów. Własność niegdyś Sapiehów, obecnie rodziny hr. Platerów.
Pusza, pow. rzeżycki, gub witebska. Kościół pod wezwaniem św. Trójcy w 1748 r. przez Jana Sządurskiego wzniesiony. Własność Leona Szadurskiego.
Puszołaty, miasteczko, położone w powiecie poniewieskim, gubernji kowieńskiej, o parę wiorst odległe od rzeki Ławeny. Niegdyś rozległy dwór, należący do hr, Załuskich, których dobra po TN adkowszszyzna, dobra i wieś w powiecie ihumeńskim, gub. mińskiej, parafji katolickiej ihumeńskiej. Niegdyś Ogińskich, z kolei Moniuszków. W Jatach dwudziestych i trzydziestych zeszłego stulecia dziedzie Dominik Moniuszko, dr. obojga praw, znakomity filantrop, zwolniwszy i uwłaszczywszy lud wiejski, założył głośną szkołę ludową, w której sam uczył poważnie, kształcąc włościan na nauczycieli. Szkoła ta została zwinięta około r. 1838, a Moniuszko zmarł w Mińsku na cholerę roku 1848 i tam pochowany na mogiłach cholerycznych, objętych dziś przedmieściem Komarówka zwanem, gdzie ma kamień, położony przez wiernych włościan. z Radkowszczyzny.
1831 roku zostały skonfiskowane. Obecnie miasteczko liczy koło 2,000 ludności, posiada kościół parafjalny i gminę (Mołdoczańską). Ód Poniewieża jest odległe o wiorst 25; od miast. Johaniszkiel o 19.
Pyłda, pow. lucyński, gub. witebska. Kościół pod wezw. Ukrzyżowanego Zbawiciela, fundowany w 1765 r. przez Jana /Hylzena (wojewodę).
Pyszno, wieś i dobra w pow. epelskim, gub. witebskiej, o 15 wiorst. Cerkiew parafjalna pod wezw. Wniebowstąpienia Pańskiego, murowana, wzniesiona przez Kaszyca, kaplica katolicka do parał. w Leplu. Dobra obszaru 2087 dz. stanowią obecnie własność rodziny Szczyttów.