Br
Брестчина
Производит · Предлагает · Приглашает

Статьи на букву U: Ugiany - Użyniec: оригинал

Статьи на букву U в справочнике Н. Роубы: от Ugiany до Użyniec; издание, с. 192-193 и далее. Польский текст издания.

Скан: разворот 98, с. 192-193

Ugiany, wieś z kościołem murowanym filjalnym nad Dubissą, wzniesionym w r. 1784 przez Marcelego Dyrdę. Odbywa się tu corocznie słynny na Zmudź całą festyn pobożny d. 15 sierpnia, połączony z pielgrzymką pobożną, uwielbieniem Maliki Boskiej i czerpaniem wody ze źródła, jakoby cudownie uzdrowiającego.

Ukryny, okolica szlachecka, w p. telszewskim, g. kowieńskiej, nad rzeką Wardawą położona. Kościół niegdyś parafjalny, dziś filja. Grunta po r. 63-cim zabrąne i rozdzielone staroobrzędowcom; dalej Sudymty, Montwidzie, Petrele, Kuki % Dobsze, w niej słynna góra Ałka z dobrze zachowanemi śladami okopów pogańskich, jako dowodzi tego i ńazwa: Ałkaskałna (ofiarna góra).

Uła, m-ko przy ujściu Uły do Dźwiny, pow. lepelski, gub. witebska, o 45 w. od Lepla, około 2,000 mieszkańców, 2 cerkwie drewn., kościół kat. par. pod wezw. św. Łukasza, bud. Filje: w Teklinwillu, oraz kaplice w Obolu, Nizkołowie i Lachowie. Dobra były własnością Bystrzyckich, Łukomskich i Przesieckich, ich zaś sukcesorowie sprzedali ks, Menszykowowi. Następnie własność Potockiego, od "którego nabywa Mikołaj Reutt; dziś własność jego spadkobierców. W U. znajduje się zamek, Założony podług jednych przez Zygmunta Augusta, prawdopodobniej jednak, jakjtwierdzą inni, wzniesiony został przez władzców Moskwy.

Скан: разворот 99, с. 194-195

Upita, pow. poniewieski, gub. kowieńska, teraz tylko parę domów i mały drewniany kościołek, filja Nowego-Miasta. Niegdyś rezydencja znanego Siecińskiego, którego do powstania trzymano w szafeczce oszklonej. Ponieważ jeden żołnierz oberwał mu wąs podczas powstania, pochowano go pod progiem kościoła. Może o 1 wiorstę od samego kościoła jest nieduży pagórek zwany „Górą Siecińskiego” przez lud, który twierdzi że zabudowania spalił piorun po zdradzie i że ziemia wszystko pochłonęła. Szczątków żadnych nie pozostało, dostęp do tego pagórka utrudniony, gdyż naokoło bagna, tylko jedna ścieżyna prowadzi na górę przez trzęsawiska, Ludność litewska, do Poniewieża 10 w. gościńcem.

Urzecze, miejscowość osiadła w gubernji mińskiej, w powiecie bobrujskim, wsławiona w wieku XVIII fabryką radziwiłłowską szkieł ozdobaych, o której drukowała Akademja Krakowska obszerną monografię Aleksandra Jelskiego w roku 1899.

Pamiątkowe to miejsce, dziś zapomniane w głuszy partykularza, odzyskało niedawno kaplicę; od Słucka wiorst 25.

Uświacza rz., w gub. witebskiej, prawy dopływ Dźwiny. Bierze początek w pobliżu granicy gub. pskowskiej z jez. Gordosno, 0.2 w. powyżej Suraża ma ujście. DŁ 93 w., szer. od 10 do 20 sąż., głęb. od 7 do 12 st. Bieg bystry, brzegi urwiste.

Prawe wybrzeże zasiedlone, Jewe pokryte lasem. Na wiosnę spław drzewa.

Uświata, m-ko nad rz. Uświatą, pow. wieliski, gub. witebska, 40 w. od Wieliża. Około 1,200 mieszk., 2 cerkwie. W 1021 r. własność ks. połockiego, Braczysława, następnie zostając od czasów Olgierda i Witolda posiadaniu Litwy, była pier wszorzędną pograniczną warownią wielokrotnie uległa najściom wojsk ruskich. W 1653 r. została przez wojska ruskie, na mocy pokoju andruszowskiego, zwrócona Rzpliej. Stanowiła starostwo niegrodowe.

Uszacz, in-ko i dobrą nad Uszaczą, pow. lepelski, gub. witebska. Około 750 mieszk., cerk. par., zarządy okr. pol. i gminny, st. poczt, młyn, W U. byli Dominikanie, ufundowani w 1716 r. przez Hieronima Żabę. Po 1772 r. U. ję głównem miastem pozostałej przy Rzpltej części wojew. połockiego, tu odbywały się sejmiki wojew. W okolicach m ka znajdują się liczne mogiły, pochodzące z czasów walk, stoczonych w 1812

Uszpole, m-ko rząd. nad rzeką Swiętą, przy ujściu do niej rz.

Borezyny, powiat wiłkomierski, -gub. kowieńska, o 71 w. od Wiłkomierza, ma okolo 1,700 mieszk., cerkiew par., kościół katol. pod wezw. św. Trójcy z drzewa wzniesiony, dom modlitwy żydowski, przytułek dla starców, zarząd gminny, szkoła wiejska, młyn wodny.

Uzda, m-ko nad rzeką Uzdzianką, pow. ihumeński, gub. mińska, o 86 w. od Ihumenia przy gościńcu wojenno-komunikacyjnym, posiada zarząd okr. policyjnego, zarząd gminny. Około 1800 mk. Mieszkańcy przeważnie Żydzi, lecz jest i większa osada tatarów. Kościół katolicki, parafjalny, z drzewa wzniesiony.

Użlany, starożytne miasteczko żydowskie, do dóbr tejże nazwy należące, niegdyś biskupów wileńskich, od początku wieku XIX rodziny Kopciów. Gubernja mińską, powiat ihumeński, poczta w miejscu, gmina Pereżyry. Na cmentarzu przy folwarku spoczywają zwłoki uczonego Ś. p.

Michała Bohosza Szyszki, zmarłego w niedalekim Olchowie 1877 roku.

Użwenty, m-ko i dobra nad Wentą, pow. sząwelski. g. kowieńska, o 46 wiorst od Szawel. . Około 300 mieszk., kościół kat. paraf., drewniany pod wezw. św. Marji Magdaleny. Dobra własność ks. Druckich Lubeckich. Pierwotnie U. były ekonomią stołu królewskiego, następnie zamienione na ciwunostwo, były w posiadąniu Górskiego.

Użyniec, folwark i wieś w powiep cie rzeczyckim, gub. mińskiej, o 30 wiorst od Mozyrza, gmina i poczta Jurewicze. Od roku 1886 właściciel ś. p. Witold Oskierka, zgromadził tu ciekawe archiwum i zbiór pamiątek możnej niegdyś w tych stronach rodziny Oskierków, herbu Mordello. A aka, w odległości od stacji „Landwarów” w 10 wiorstach i od majątku „Waki” hr. J. Tyszkiewicza w 7 rzece Wace, dopływie Wilii, znajduje się też majątek Waka obywatela p. Łęskiego. W roku zeszłym zaczęto tutaj budowę kościoła parafialnego; w sąsiedniej wiosce Wojdatach (pół w. od majątku) od lat już kilku istnieje „Miedziana hamernią”.

Niżej ujścia rzeki Waki znajduje się rezydencja p. Niejełowa. W lesie sosnowym są p0- budowane letnie mieszkania. (Przystanek kolejowy w odległości 3 wiorst). Z lewej strony drogi żel. Warszawsko - Peterswiorstach na burskiej koło traktu grodzieńskiego znajduje się folwark Metropolity, należący do kapituły, niegdyś własność mniszek.

Z prawej zaś strony, Za mostem kolejowym przy trakcie trockim. znajduje się „Masarnią”, t. j. (fabryka masy papierowej), 2 której w Wilejce i Kuczkuryszkach wyrabia się papier. Własność hr. J. Tyszkiewicza. Warklany, m-ko i dobra, pow.

rzeżycki, gub. witebska, 3,000 mieszk. Kościół kat., fil. ewang., zarząd gminny, apteka, lekarz, niewielka liczba rzemieślników chrz. Starodawne dziedzictwo Borchów. Niegdyś w pałacu znajdowały się wspaniała biblioteką i zbiór, należący do zakresu nauk przyr. Gatunek ziemi lekki, łąki błotniste i niskie, gospodarstwo staranne.