Billingsport i nominacya
Kościuszko, tekst oryginalny. ROZDZIAŁ VI. Drugi pobyt za granicą. Służba w Ameryce (1776—1783)
Kościuszko nie był uczestnikiem klęsk jesiennych 1776 r. Znajdował się w Filadelfii; opracował plan fortyfikacyi Billingsportu, mający zabezpieczyć to miasto od ataku floty angielskiej przez zagrodzenie rzeki Delaware. Otrzymał za to skromne wynagrodzenie 50 funtów szterlingów od Rady Bezpieczeństwa Stanu Pensylwanii dnia 24 października 1, ale złożył dowód swego uzdolnienia fachowego, co zjednało mu nominacyę od Kongresu na „inżyniera w służbie Stanów Zjednoczonych z pensyą po 60 dolarów na miesiąc i rangą pułkownika" już pod d. 18 października 1776 2.
Wiśniowski tak opisuje to pierwsze dzieło: „Plan polegał na zamknięciu koryta rzeki umiejętnie szeregiem ostrych palisad i na wzniesieniu obszernych szańców na przylądku Billynge... Spieszne sypanie szańców na linii, śmiałą i wprawną dłonią nakreślonej, i forma redut, bateryj, parapetów, rowów, kazamat i glacis, których sam Vauban nie byłby się zawstydził — wszystko to było dla Amerykan rodzajem nowego objawienia". Zastrzegając się przeciwko przesadnej stylizacyi i niewczesnemu wywołaniu Vauban'a, przytoczyłem ten opis... Nie przyjmuję wszakże odpowiedzialności za trafność opisu i oceny 3.
Imię Kościuszki jeszcze w grudniu 1776 nie było znane Waszyngtonowi, czytamy bowiem w liście z d. 8 grudnia: „Mam wiadomość, że obecnie jest w Filadelfii znakomity inżynier francuski; jeśli prawda, to on będzie najstosowniejszym". A w liście z 20 grudnia: „Z pomiędzy panów Francuzów, których nominacye do tego korpusu widziałem, żaden, zdaje mi się, nie ma wyobrażenia o rzeczy. Jest jeden w Filadelfii, który, jak mi powiadano, jest zdatny, lecz tego nie widziałem ani razu" 4. Do głównej kwatery Kościuszko nie jeździł, bo niema o tem żadnego śladu w korespondencyi Waszyngtona.
Авторские примечания
- Rada Bezpieczeństwa Stanu Pensylwanii, 24 października 1776 r. — 50 funtów szterlingów.
- Nominacya Kongresu, 18 października 1776 r. — inżynier w randze pułkownika, 60 dolarów miesięcznie.
- Zastrzeżenie autora co do opisu Wiśniowskiego.
- Listy Waszyngtona z 8 i 20 grudnia 1776 r.