Br
Брестчина
Производит · Предлагает · Приглашает

Хроника Великого княжества Литовского и Жмудского. Скан 17, с. 20-21

Ольшевский список «Хроники Великого княжества Литовского и Жмудского» в первом научном издании Станислава Пташицкого (Вильно, 1907): римлянин Палемон и легендарные князья, Гедимин, Ольгерд и Кейстут, Витовт и усобицы после него, краткая хроничка до 1535 года, примечания с разночтениями русских списков и приложения.

Хроника Великого княжества Литовского и Жмудского, 1907: скан 17 из 43

С. 20-21

Оригинал

w :tim slissalem .isz xa mią złość mislią xiądz Tagailo vielmi się vradoval ;przyazdy wielkiego xiędza Vitolta. i natichmiast xiądz Iagallo. vvierzal 200 xiędzy Kiestuciv i sinu iego Vitoltu. isz nigdi się nie prze ciwiać ani stać przeciwko ich i zawszdi iem bić povolni w swem.domu i xiadz vielki Kiestucy odpuscil go z matką i z bracia i skarbem iego wszitkiem i statki 201 i xiądz Iagailo szedl napiervey do Kreva. a xiądz vielky Vitolt powiedzie go do .Kreva. a potim s Kreva poydzie do Vitebska, i xiądz vielki Kiestuciey szedssi 202 na Vilno poslie do Poloczka duu ' panow Litewskich z voyski i Poloczanie vszlisząwssi to zavolali na rothą Skirgailovą i ludzie radni 203 od Skirgajla odstąpili i poszli do Vilna do xiędza wielkiego Kiestucia. a xiądz Skirgailo szedl do Niemieć do Ifflant z malem voyskiem i xiądzvielki Kiestuci szedl k Sieverskiemu Nouogrodku. a xiędza Vitolta zostawil w Litwie s xię lzęm Koributem. a xiądz vielki lagailo mial z Vitepska s Kiestuciem się zeydz pospolv. i dla richlei 204 przisiągi swey zapamiątania nie -szedl na pomocz i namovi panow Vilenskich abi zasiedli Vilno. a wiądz vielki Vitolt w ten czasz bil w Troczech i xiądz Tagailo z Vitebska barzo richlo przibieżal do Vilna z voyskiem i xiądz Vitolt poslie k Sievierskiemu Nouogrodku ku oyczu swemu Kiestuciv da yącz znacz 205 j marszalek 206 Pruski vsliszawssi tą rzecz i szedl na pomocz rothą 207 vielkiemv Iagailvy wrichle i to vszliszal xiądz vielki WVitolt jsz Pruszi i Niemci do Vilna i do Urok ciągną. a xiądz vielki Iigailb z Vilna do Trok idzie vielkim voyskiem 208 i xiądz vielki Vitolt s Trok vibiezi z matką swoyą i poydzie ku Hrodnv. a xiądz vielki lagailo przistąpil ku Trokąm i Troczanie sią nie dali 209 a xiądz wielki Kiestuciej richlo ku zamku przyedzie ku sinu swemu. i thv nalasl żoną swoyą i poślal ku Brzesciv nadzievaiąć się na Mazoveczkiego szięcia swego xiędza Tanussa. a sąm xiądz vielki Kiestuciey szedl w Źmodz a sina swego Vitolta ostavi w (Grodnie. tedi xiądz Janusz Mazoveczki zabacziwssi dobrei przyasni czeia swego xiędza vielkiego Kiestucia szedlvoyskiem ku Drogiczinu: i Drogiczin vezmie i osadzi. Sarasz. zvoiaie'i Kamienieć vezmie 210 i stąpi pot Brzost i nie wziąwszi szedl precz i osadzil Drogiczin i Mielnik. i xiądz vielki Kiestuciey sebrawssi wszitką silą Zeymodskąi viele Ivdzi i szedl pot Troki i przydzie ku rzece Vielyey. a xiądz vielki Vitolt sebrawssi rothą 211 po sweioycziznie i 'szedl z Grodna na pomodz oyczy swemu i seymą się na Viely voyska 212 a Kiestuciove przeviezli się i poydą ku Trokąm i ostapią Troki. i przidzie viescz xię: Kiestuciv. isz xiądz vielki Tagailo idzie z Vilna z vielkim voyskiem. a s nym Niemieczka i Ifilantska rota213 ?!s

ino przeth :tim Niemci bilina obie stronie nieprzyaciele xdędzy vielkiemu Kiestuciv 214 'bo przet tim Ifflantska rota chodzila na pomocz xiędzy

Skirgaily Poloczkiemu. a potim z marszałkiem 215 Niemieczkim Pruska

rotha przichodzila 216 a to iusz trzeci ras Ifflaniska rota s nimże przichodzila. a temu znaki są isz s nim z iednego 217 stoyą przeciw Kiestucia. i vyechal na bithwą xiądz. wielki Kiestuciei s sinem swim Vitolthem przeciw vielkiego xiędza Iagaila i iescze się voyska 218 oboye miedzi sobą za trzi abo.za czteri strzelbiscza nie zeszli. nalichmiast przibieżą xiążąta i boiarovie od wielkiego xiędza Iagaila do xiędza wielkiego Kiestucia i poczną pitać xiędza vielkiego Vitolta żebi s niemi movily. i poczną movicz xiędzu vielkiemu Vitoltu. xiądz vielki Iagailo poslal nas k tobie żebis nas ziednal z oyćem swim żebich mi mieli swe a vy swe a bitwi bi i krwie przelenia .nie bilo miedzi nami a ti bisz przyechal do brata:swego vielkiego xiędza Iagaila amy tobie przisiągniem (isz tobie volno s twym 219 od nas nazad odiechać. azalibi ktori dobri miedzi nami stal się koniecz. i xiądz Vitolt odkazal. przisiągą v vas bierzą. a do nas .żebi Skirgailo przyechal i przisiągą bi nąm dal ia k wąm iadą. i oni poslali xiędza Skirgaila i xiądz Skirgailo przyechal. i przisiągą dal xiędzy Vitoltu i xiądz vielki Vitolt iechal do xiędza vielkiego Iagaila ku iego voyskv a huphi stoyą nić miedzi sobą nie poczinayą i xiądz Iagailo począl prosić Vitolta rzekącz bracie mili ziednay nas żebi nie bilo krwie przelenia. i xiądz Vitolt przisiągą wziął od xiądza Tagaila. żebi oyczu iego xiędzv Kiestuciv volno z Iagailem ziechać sie i zasię dobrze rosiechać się. i iescze xiądz vielki Vitolt rzecze xiądzy Jagailv. sli bracie iescze kv xiędzu Skirgailv żebi on dal przisiagą .xiędzu vielkiemu Kiestuciv oyczu nassemu. abi mu bilo przyechać czisto i nazad odiechać i dalbi nąm od tiebie (sic!) 220 przisiągą xiędzy vielkiemy Kiestuciv221 >. i xiadz Skirgailo z xiądzem Vitoltem przyadą ku xiądzu Kiestuciv i dal przisiągą Skirgailo xiędzy vielkiemv Kiestuciv od xiędza Iagajła i. od siebie i xiądz wielki Vitolt z xiądzem vielkim Kiestuciem oyćem swim obadwa .poyadą w voysko Iagailovo na ich przisiąga, spodzievaiąć się i xiądz Iagailo tą przisiągą przestąpil i rzekl. poydziem do Vilma: a tam dokonczemi «swey rzeczy i prawdi a w tim voyska micz nie poczinawssi (i ostavili, a.iako doVilna przyechawssi xiądz vielki Iagailo. xiędza Kiestucia strya swego okovawssi do Kreva poslal i wsadzil w twierdzą. a xiędza Witolta. ostavili bili w Vilnie. i tam w Krevie xiędza vielkiego Kiestucia vdavili

Перевод на русский

услышал, что замышляют против меня зло». Ягайло весьма обрадовался приезду Витовта и тотчас дал присягу200 Кейстуту и его сыну Витовту никогда не противиться им, не выступать против них и всегда быть послушным в своём доме. Кейстут отпустил его с матерью, братьями, всеми сокровищами и добром201. Ягайло пошёл сперва в Крево; Витовт проводил его туда. Затем из Крева Ягайло пошёл в Витебск. Кейстут, сев202 в Вильнюсе, послал к Полоцку двух литовских панов с войсками. Полочане, услышав об этом, ударили на Скиргайлову рать. Ратные люди203 отступились от Скиргайло и пошли в Вильнюс к Кейстуту. Скиргайло с малым войском ушёл в Немецкую землю, в Ливонию (Ifflanti), а Кейстут — к Новгороду-Северскому (Sieverski Nouogrodek), оставив Витовта в Литве с князем Корибутом. Ягайло должен был из Витебска соединиться с Кейстутом, но скоро204 забыл присягу и не пошёл на помощь, а уговорил виленских панов занять Вильнюс. Витовт в это время был в Тракае. Ягайло с войском поспешил из Витебска в Вильнюс. Витовт послал к отцу Кейстуту под Новгород-Северский известить об этом205. Узнав о случившемся, прусский маршал206 поспешил с ратью207 на помощь Ягайло. Витовт услышал, что пруссы и немцы идут к Вильнюсу и Тракаю, а Ягайло с великим войском208 выступает из Вильнюса к Тракаю. Витовт с матерью вышел из Тракая и пошёл к Гродно. Ягайло подступил к Тракаю, но жители не сдались209. Кейстут быстро пришёл к сыну у замка, нашёл там жену и послал её в Брест, надеясь на своего мазовецкого зятя, князя Януша. Сам Кейстут пошёл в Жемайтию, а Витовта оставил в Гродно. Януш мазовецкий, забыв добрую приязнь тестя Кейстута, пошёл с войском к Дрогичину, взял и занял его, разорил Сураж (Sarasz), взял Каменец (Kamieniec)210, подступил к Бресту и, не взяв его, ушёл, удержав Дрогичин и Мельник. Кейстут, собрав все жмудские силы и множество людей, пошёл под Тракай и пришёл к Вилии. Витовт, собрав рать211 в своей отчине, вышел из Гродно на помощь отцу; войска соединились на Вилии212. Кейстутово войско переправилось, пошло к Тракаю и осадило его. Кейстуту пришла весть, что Ягайло идёт из Вильнюса с великим войском, а с ним немецкая и ливонская рать213.

Прежде немцы с обеих сторон были врагами великому князю Кейстуту214: ливонская рать ходила помогать Скиргайло под Полоцк, затем с немецким прусским маршалом215 приходила216 прусская рать, а теперь уже в третий раз с ним пришла ливонская. Всё это показывало, что они заодно217 стоят против Кейстута. Кейстут с сыном Витовтом выступил на битву против Ягайло. Оба войска218 ещё не сошлись, оставаясь в трёх или четырёх перестрелах друг от друга, как от Ягайло к Кейстуту прибыли князья и бояре и стали просить Витовта поговорить с ними. Они сказали: «Великий князь Ягайло послал нас к тебе, чтобы ты примирил нас с отцом: мы имели бы своё, а вы своё, и не было бы между нами битвы и кровопролития. Приезжай к своему брату Ягайло, а мы присягнём тебе, что ты волен со своим219 войском вернуться от нас назад; не придёт ли дело к доброму концу». Витовт ответил: «Присягу вашу принимаю, но пусть к нам приедет Скиргайло и даст нам присягу, если я поеду к вам». Они послали за Скиргайло, тот приехал и присягнул Витовту. Витовт поехал в войско Ягайло, а полки стояли, ничего не предпринимая друг против друга. Ягайло стал просить: «Милый брат, примири нас, чтобы не было кровопролития». Витовт взял с Ягайло присягу, что отец его Кейстут может свободно съехаться с ним и благополучно разъехаться. Ещё сказал Ягайло: «Пошли, брат, к Скиргайло, чтобы он дал присягу великому князю Кейстуту, отцу нашему, — приехать ему невредимым и вернуться; пусть даст от тебя220 присягу Кейстуту»221. Скиргайло с Витовтом приехали к Кейстуту, и Скиргайло присягнул от имени Ягайло и от себя. Надеясь на их присягу, Кейстут и Витовт оба поехали в Ягайлово войско. Но Ягайло преступил присягу и сказал: «Поедем в Вильнюс, там завершим наше дело и соглашение». Войска оставили, ничего не начав. Приехав в Вильнюс, Ягайло велел заковать дядю Кейстута, послал в Крево и заключил в крепость, а Витовта оставили в Вильнюсе. В Креве великого князя Кейстута задушили