История Короны Польской, т. II. Разворот 180, с. 354-355
Хроника Бернарда Ваповского о Польше и Литве от Мельнского мира 1422 года до Варны 1444 года: смерть Витовта и война за его наследство, Свидригайло и Сигизмунд Кейстутович, смерть Ягайло, Владислав III на польском и венгерском престолах. Польский перевод Миколая Малиновского, Вильно, 1847.
С. 354-355
Оригинал (по-польски)
dunajską, na któréj łatwo luszył nieprzyjaciela unia 16. znał? p; o knąć i pogoń omylić; wszakże skoro ucieczkę jego z zamku odkryto, wnet Żołnićrze królewscy, wsiadłszy na łodzie, ścigać go i naprzód na wyspie szukać poczęli. Ulryk zrozumiawszy, Że nicobceność jego postrzeżono i przeciwnicy w ślad za nim gonią, rozkazał przybocznemu orszakowi swojemu rozproszyć się po wyspie, a jeśliby którego z nich schwytano, utrzymywać że hrabia Ulryk już wyspę opuścił. Jakoż, gdy ich późniéj odkrywszy pochwytłano, mimo najściślejszych badań o hrabi, wszyscy zgodnie utrzymywali, iż nie wiedzą gdzie się znajdował. Już żołnićrze królewscy nie nie sprawiwszy, zabićrali się wyspę opuścić, gdy wtém jeden z nich zwany Windyka, przebiegłym forlelem mimowolnie prawdę odkrył; „„bogdaj was Bóg skarał, krzyknął, żeście kłamstwem swojém pana waszego, hrabię Ulryka zgubili, bo my wierząc wam na słowo, postrzegłszy człowieka kryjącego się w zaroślach łozy, zabiliśmy go, sądząc, że to był prosty żołnićrz; późniéj dopićro odzierając trupa poznaliśmy w nim książęcia. Przeraźeni tómi słowami, łez i jęków pohamować nie mogąc, jawną dotkliwego żalu oznaką dowiedli, Że hrabia krył się jeszcze na wyspie; a więe Żołnićrze królewscy pilniéj trząść ją poczęli i nakonice schronionego w choinic, po długiéj pracy znaleźli. Uwięziwszy go zalém i okuwszy w kajdany, naprzód do obozu, a następnie do Władysława do Budy odprowadzili. Stawiony przed królem gdy na twarz padłszy o przebaczenie błagał, ten go z ziemi podniósł i spokojnym mu hyć rozkazał, wyrzucając jednak wiarołomstwo, iż wprzódy na wybór jego zezwoliwszy, za nagła zmianą umysłu, zbrojnie przeciw niemu wystąpił. Tę łatwość Władysława w przebaczaniu, wielu ganiło, zwłaszcza, że hrabia Ulryk był wszystkiego złego i przyczyną i podnietą, Że królowa Elżbieta syna powiwszy, za jego radą o zawichrzeniach myślćć poczęła; sądzili więc, że go na gardle karać nalcżało, lecz król pełen łaskawości, srodze poczynać nie chciał, spodziówając się dobrocią serca opornych podbić, lubo, jak niżéj zobaczymy, w nadziei swojej był omylony.231
Примечания
231 Długosz ks. 12, str. 736. opisując to zdarzenie, zamienił br. Ulryka, na ojca jego Fryderyka, Wapowski ten błąd sprostował. Katona t. 13, str. 82 twierdzi: że nie Polacy, ale Węgrzy tego znakomitego jeńca schwytali i w dowodzie przytacza z rękopismu, przywilej Władysława III. dany Symonowi Rozgon biskupowi jagerskiemu (agriensis), w którym znajdują się następne wyrazy: +,Gdy nakoniec wyprawiony przez nas został ze swoją bracią i przyjaciółmi wiernie nam miłymi, na oblężenie twierdzy jawryńskiéj, w której znaczny oddział Niemców i Czechów stronników królowej, zamknąwszy się,. górne części Węgier łnpieztwami trapił, po dokaązaniu własną przezornością i przy dzielnéj pomocy braci swoich, wielu walecznych przewag, Ulryka hrabiego Cillit wodza owych Niemców i Czechów schwytawszy, w ręce nasze oddał. Wszakże powyższe słowa, bynajmniej nie obalają powieści Długosza i Wapowskiego, którzy mówią, że Węgrzy razem s Polakami działali, spólnemi przeto siłami Jawryn hył oblężony i mógł Żżołnićrz polski zwany Windyka, albo jak go Kallimach (str. 644 wyd. 1589) nazywa Saniscia4 fortelem opisanym przez Wapowskiego, bo Długoszowi ten szczegół niewiadom" 7--- nić się do schwytania (продолжение на с. 356-357)
Перевод на русский
Дунай, где враг легко разгромил союз 16. знал ли он?п; наброситься и сбить с толку преследователей; но как только его побег из замка был обнаружен, солдаты короля тотчас же стали преследовать его и искать на острове. Ульрик Зрозумявши, он не знает, что он постжестоно и przeciwnicy w slad za nim gonią, rozkazał przybocznemu orszakowi swojemu rozproszyć się po wyspie, a jeśliby którego z nich schwytano, utrzymywać że hrabia Ulryk już wyspę opuścił. Якож, где я могу найти ответ, я не знаю, как это сделать, или когда я знаю, что это значит. Солдаты короля уже покончили жизнь самоубийством и собирались покинуть остров, когда один из них, по имени Виндика, хитрый фальсификатор, невольно открыл правду; „Бог дай был Бог скарал, кричал, żeście kłamstwem swojem pana waszego, hrabię Ulryka zgubili, bo my wierząc wam na Słowo, postrzegłszy człowieka kryjącego się w zaroślach łozy, мы знаем, что это был простой день; mogąc, Jawną Знак сильного горя доказал, что граф все еще скрывался на острове, поэтому королевские воины стали более тщательно его трясти и после долгой работы нашли его, заключив в цепи, а затем увезя в лагерь; перед царем, когда он пал ниц и молил о прощении, он поднял его с земли и велел ему идти мирно, но упрекнул его в неверности за то, что он прежде предоставил свой выбор и, вследствие внезапного перемены мнения, ополчился против него. Многие критиковали легкость Владислава в прощении, тем более что причиной и подстрекателем всего зла был граф Ульрих, что королева Елизавета, родив сына, стала по его совету думать о бедах; поэтому они думали, что пора наказать его в горло, но царь, полный милосердия, не хотел предпринимать суровых действий, надеясь по доброте душевной победить сопротивляющихся, хотя, как мы увидим ниже, он ошибался в своей надежде.231
Примечания
231 Długosz księga 12, strona 736. описание для zdarzenie, zamienił br. Ульрика, на ее стороне Фридерика, Ваповский десять блондинок простоспростовал. Катона, том 13, стр. 82, утверждает, что этого выдающегося пленника взяли в плен не поляки, а венгры, и в доказательстве приводит из рукописи привилегию Владислава III. данное Симону Розгону, епископу Ягерскому (agriensis), в котором есть следующие слова: +, Когда был наконец послан нами с верными нам братьями и друзьями для осады крепости Яврин, в которой заперся большой отряд немцев и чехов, сторонников королевы. он мучил верхние части Венгрии чумой и, проявив собственную предусмотрительность и с храброй помощью своих братьев и многих храбрых начальников, захватил Ульрика, графа Силлита, предводителя этих немцев и чехов, и передал его в наши руки. Однако приведенные выше слова не опровергают роман Длугоша и Ваповского, которые говорят, что венгры действовали вместе с поляками, и поэтому Яврин находился в осаде вместе и мог быть польским солдатом по имени Виндыка, или, как Каллимах (стр. 644 издания 1589 года) называет его Saniscia4 fortelem opisanym przez Wapowskiego, bo Długoszowi ten szczegół niewiadom" 7--- nić się do schwytania (продолжение на с. 356-357)