Пограничье Литвы и Короны в планах короля Сигизмунда Августа. Разворот 267, с. 506-507
Юзеф Марошек о подляских владениях Сигизмунда Августа между Неманом и Наревом: Кнышинская резиденция, тыкоцинская крепость с арсеналом и сокровищницей, хозяйство староств, люди королевской службы и судьба королевского замысла после 1572 года. Белосток, 2000.
С. 506-507
Оригинал (по-польски)
ta ukończona już po jego śmierci stała się mauzoleum Piotra Wiesiołowskiego, juniora. Na zewnętrznej ścianie starej fary dotrwał jedyny element nie zniszczony w czasie potopu — kartusz herbowy, z niegdyś okazałego nagrobka.
W czasach już po śmierci Zygmunta Augusta P. Wiesiołowski młodszy uzyskał w zarząd starostwa: kowieńskie, tykocińskie i rumborskie, a ukoronowaniem kariery był urząd marszałka WKL1534.
WLEWSKI BARTŁOMIEJ, sprawca towarów leśnych w starostwie knyszyńskim, wójt jaświlski
Bartłomiej Wlewski pochodził z ziemi chełmińskiej. Wnioskować o tym możemy ze wzmianki mówiącej o tym, że w 1568 r. przed aktami ziemskimi suraskimi występował Maciej Sieklucki dziedzic w Szelistówce i Solnikach, który zapisał pewną sumę małżonce swej Dorocie Wlewskiej, która była córką Stanisława Wlewskiego z ziemi chełmińskiej, powiatu brodnickiego f??. Poza Bartoszem i Dorotą Wlewskimi natrafiamy w źródłach wzmianki o Stanisławie Wlewskim, plebanie bargłowskim, który zrezygnował z funkcji proboszcza w 1568 r. 423
Pierwsza wzmianka o nim pochodzi z 1550 r., gdy w jego dworze w podknyszyńskim Mikicinie doszło do zamordowania szl. Stanisława Chomętowskiego. O ten czyn oskarżono Stanisława Pęskiego dziedzica Mikicina i Niewiarowa1537, W 1557 r. Mikicin był już własnością Wojciecha Jasieńskiego kuchmistrza JKM #1538. W 1555 r. szl. Bartłomiej Wlewski de Rudkowo procesował się ze szlachtą z Białosukni 1539, a w 1556 г. ze szl. Markiem synem Stanisława z Rutkowskich 1540.
12 Ш 1561 r. Zygmunt August kwitował Bartłomieja Wlewskiego dziedzica w Tasnikach (?), faktora, z rzeczy leśnych w puszczy knyszyńskiej15351536
i superintendenta królewskiego od dn. 21 V 1558 r. do 21 V 1560 r., który wyrabiał w lasach nad rzeką Methą towary leśne i wywoził je do Gdańska. Drugi list króla do celników stwierdzał, że szl. Bartłomiej Wlewski mercium nostrorum sylvestrium in sylvis knischinensis praefectis, ma wolny od ceł przewóz rzekami Narwią i Wisłą do Gdańska 1 schaffam frumentum onustamA1541. 8 Ш 1565 r. postanowił, że Wlewski dochody z produkcji towarów leśnych ma przekazać Janowi Kopfowi1542. Król podpisywał z nim kilkuletnie kontrakty. 5 XII 1566 r. rozliczył go z 6-letniego kontraktu, który trwał od 21 У 1560 r. aż do 21 V 1566 r. +30
Pomiędzy r. 1552 a 1561 r. otrzymał od króla 400 kop gr z dochodów knyszyńskich i wyżywienia w naturaliach1544. 28 I 1556 r. Zygmunt August nadał wójtostwo jaświlskie Bartłomiejowi Wlewskiemu #32. Jeszcze w 1580 r. pobór opłacił z parafii dolistowskiej Bartosz Wlewski od 8 ogrodników rolnych w Jaświłach oraz tenże z parafii goniądzkiej z Rutkowskich od 3 ogrodników rolnych 1546.
Adam Pilchowski rewidując starostwo knyszyńskie 26 VI 1561 r. pisał: A iż ci tam [we włości augustowskiej — przyp. J. M.] poddani wielkie prace podejmują, roboty i posługi czynią niemałe około roboty leśnej, w podwody jadąc, popławy wożąc, robotę leśną wożąc dla spuszczenia do Gdańska, o czem mi p. Rolewski [winno być Wlewski - przyp. J. M.], tych tam robót leśnych sprawca sprawę dał, które powinności na nie były włożone, dlatego, że mały czynsz płacili. Z których powinności i postug ich około tychże robót leśnych, gdyż jest i teraz potrzeba i bez nich trudno, za pozwoleniem wójtów i ławników tej tam włości augustowskiej, imieniem ich takiem uczynił postanowienie, iż ci poddani też posługi około robót leśnych jako z lat przeszłych mają wypełniać1547. W 1561 r. we wsi Jaświły p. Rolewski dzierżył wł. 8. W 1564 r. inwentarz starostwa knyszyńskiego informował, że posiadał 8 wł. wolnych we wsi Jaświły, w tym starostwie, a grunty tej wsi gra-15431545
Сноски
1534 Urzędnicy centralni i dostojnicy WKL, s. 248. Por. J. Maroszek, Najstarszy dokument uposażeniowy kościoła Farnego w Białymstoku z 4 grudnia 1581 r., „Białostocczyzna” 1996, nr 2 (38), s. 3-8.
1535 [. Kapica-Milewski, Herbarz, s. 455.
1536 MLV, +. 530 [8] (1566-1572), nr 73, s. 69. Na jego miejsce król prezentował Wojciecha Lipowskiego. 17 X 1571 r. już on nie żył, a król kolejnym plebanem bargłowskim zamianował Stanisława z Rohatyna, swego kapelana nadwornego. Tamże, nr 91, s. 81.
1537 AGAD Warszawa, Tzw. ML, nr I В 31, К. 68-69v; J. Wiśniewski, Jak zginął Stanisław Chomętowski (obrazek obyczajowy z XVI-wiecznego Podlasia), „Mówią Wieki” 1959, r. 2, nr 5, s. 8-11.
1538 CAADR Moskwa, F. 389, op. 1, nr 85; AGAD Warszawa, APP, nr 18, s. 226.
1539 CAADR Moskwa, F. 389, op. 1, nr 79; AGAD Warszawa, APP, nr 18, s. 639.
1540 CAADR Moskwa, F. 389, op. 1, nr 79; AGAD Warszawa, APP, nr 18, s. 662.
1541 BAN Kórnik, nr 250, К. 6-6v.
1542 BAN Kórnik, nr 250, К. 37v.
1543 ВАМ, Kórnik, nr 250, К. 47.
1544 CAADR Moskwa, F. 389, op. 1, nr 76, k. 226; AGAD Warszawa, APP, nr 18, s. 587.
1545 AGAD Warszawa, Ks. ziemskie bielskie, nr 1, К. 312.
1546 А. Jabłonowski, Podlasie, cz. 1, s. 115 i 117; Е. Piekosiński, Rekognicjarz poborowy województwa podlaskiego z roku 1581, „Rocznik Towarzystwa Heraldycznego”, t. II, Lwów 1911, s. 24.
1547 W. Chomętowski, Materiały do dziejów..., s. 250.
Перевод на русский (машинный)
Завершенная уже после его смерти, она стала мавзолеем Петра Везёловского-младшего. На внешней стене старого фарса дожил единственный элемент, не разрушенный во время потопа гербовый карст, из когда-то величественного надгробия.
После смерти Сигизмунда Августа П. Весёловский младший получил в совете старосты: Каунасское, Тыкочинское и Румынское, а увенчателем карьеры был пост маршала ВКЛ.1534.
WLEWSKI BARTLOMIEJ, виновник лесных товаров в Кнышинском старостве, войт Jaswilski
Варфоломей Влевский происходил из земли Хелминской. Мы можем сделать вывод, что в 1568 году, до актов Сураски, наследовал Мацей Секлюцкий в Шелистике и Солниках, который записал определенную сумму для своей супруги Дороты Влевской, которая была дочерью Станислава Влевского с земли Хелминской, повят.
Первое упоминание о нем относится к 1550 году, когда в его королевском дворе в подкишинском Микицине произошло убийство Ш.С.Хоматовского. В этом деле обвинили Станислава Пенского наследника Микитина и Неверова.1537В 1557 году Микицин уже принадлежал Войцеху Ясенскому повару JKM #1538. В 1555 г. Ш. Бартоломей Влевский де Рудково судился со шляхтой из Белоснежки1539В 1556 г. Марком, сыном Станислава из Рутковских.1540.
12 Ш 1561 г. Сигизмунд Август расписывал Варфоломея Влевского наследника в Тасниках (?), фактор, из лесных вещей в Кнышинском пуще15351536
и королевского суперинтенданта с 21 в 1558 до 21 в 1560, который производил лесные товары в лесах над рекой Метой и вывозил их в Гданьск. Второе письмо короля к таможенникам утверждало, что шломей Вельский мертум ностролюм sylvest in sylvis knischinensis praeftis przeféffis1541. 8 Ш 1565 г. решил, что Влевский доходы от производства лесных товаров должен передать Яну Копфу1542. Король подписывал с ним многолетние контракты. 5 декабря 1566 г. он рассчитался с 6-летним контрактом, который длился с 21 года по 1560 г. до 21 V 1566 г. +30
Между 1552 и 1561 годами король дал ему 400 коп. гр. из кнышинских доходов и питания в натуралиях.1544. 28 и 1556 г. Сигизмунд Август придал войтоство Варфоломею Влевскому #32. Еще в 1580 г. сбор оплачивал из долистского прихода Бартош Влевский от 8 фермеров в Ясвилах, а также из гонжской общины из Рутковских от 3 фермеров-садоводов1546.
Адам Пилховски, пересматривая Кнышинское староство 26 июня 1561 г., писал: «И что те, кто трудился там (в августовском имении прим. М.), должны были выполнять большие работы, работы и службы должны были выполняться немалые около лесных работ, в подводы, поплавки, лесные работы возить для сброса в Гданьск, о чем мне Ролль».1547. В 1561 г. в деревне Ясвили р. Ролевский владел ил. 8. В 1564 г. инвентарь старосты Кнышинского сообщал, что у него было 8 в. свободных в деревне Ясвя, в том числе староста, а земля этой деревни играет-15431545
Сноски
1534 Центральные чиновники и сановники ВКЛ, с. 248. Ср. Я. Марошек, Самый старый документ об устройстве приходской церкви в Белостоке от 4 декабря 1581 г., Белостока” 1996, No 2 (38), с. 3-8.
1535 [Капица-Милевски, Гербарз, с. 455.
1536 MLV, +. 530 [8] (1566-1572), No 73, с. 69. На его место король представил Войцеха Липовского. 17 X 1571 г. он уже был мертв, а король назначил Станислава из Рогатина придворным. Там же, No 91, с. 81.
1537 AGAD Варшава, т. н. ML, No I В 31, К. 68-69v; Й. Вишневский, Как умер Станислав Хомятовски (изображение с обычаями из XVI века Подляшья), «Говорят века» 1959, г. 2, No 5, с. 8-11.
1538 CAADR Москва, F. 389, op. 1, No 85; AGAD Варшава, APP, No 18, стр. 226.
1539 CAADR Москва, F. 389, op. 1, No 79; AGAD Варшава, APP, No 18, стр. 639.
1540 CAADR Москва, F. 389, op. 1, No 79; AGAD Варшава, APP, No 18, стр. 662.
1541 Банк Курник, No 250, К. 6-6v.
1542 Банк Курник, No 250, К. 37v.
1543 , Корник, No 250, К. 47.
1544 CAADR Москва, F. 389, op. 1, No 76, k. 226; AGAD Варшава, APP, No 18, стр. 587.
1545 АГАД Варшава, О. Земские Бельские, No 1, К. 312.
1546 А. Яблоновский, Подляшье, ч. 1, с. 115 и 117; Е. Пьекосинский, Призывник Подляского воеводства с 1581 года, «Ежегодник Геральдического Общества», том II, Львов 1911, стр. 24.
1547 В. Хомячков, Материалы для истории..., с. 250.