Miejsce i data urodzenia

Spór o miejsce urodzenia Tadeusza, poczynający się zaraz po jego śmierci od błędnego napisu na medalu, wybitym w r. 1818 w pracowni Duranda w Paryżu 1, wyjaśnił się dostatecznie w rozdziale II-m. Jakim sposobem Tekla z Ratomskich Kościuszkowa mogłaby odbywać połóg w Siechnowiczach, kiedy jej mąż nie mieszkał tu od r. 1729 aż do śmierci swojej, kiedy ona sama zamieszkać mogła dopiero od ś. Jana 1759, a rzeczywiście zamieszkała zapewne w 1764 roku?

Nielepiej stoi kwestya co do dnia urodzenia, gdy ksiądz Korsak wpisał do metryki tylko dzień chrztu, 12 lutego 1746 r. Trudno przypuścić, aby chrzciny z gośćmi przyjezdnymi odbyć się mogły w kilka godzin po urodzeniu. Na liście korpusu kadetów pod dniem 18 grudnia 1765 r. wiek Tadeusza jest określony liczbą lat 18, co jest dostatecznym dowodem urodzenia się w r. 1746.

Należy atoli zwrócić uwagę na imiona nadanych niemowlęciu patronów świętych. Otóż na pierwszem miejscu w metryce znajdujemy Andrzeja. Takie imię zapewne „przyniósł" sobie chłopak, a więc urodził się prawdopodobnie 4 lutego 1746 roku, w dzień Andrzeja, biskupa fezulańskiego 2, na tydzień przed chrztem. Że w życiu ustaliło się drugie imię, Tadeusz — to uważajmy za nowy objaw czułego przywiązania matki do męża swego, Ludwika Tadeusza.

Więc w Mereczowszczyźnie upłynął najmłodszemu z dzieci cały wiek dziecinny i pacholęcy. Dom, w którym rodzice mieszkali, już nie istnieje; tylko wygląd zewnętrzny przechowały nam albumy Wilczyńskiego i Ordy. Przetrwał też jakiś duży kamień, o którym tradycya niesie, że był ulubionem miejscem zabaw dla Tadeusza. Nie mamy powodu zaprzeczać, chociaż mocno do wszystkich tradycyj Kościuszkowskich jesteśmy zrażeni.

Авторские примечания

1. Medal wybity w pracowni Duranda w Paryżu, 1818 r.
2. Wniosek autora: urodzenie 4 lutego 1746 r., w dzień Andrzeja, biskupa fezulańskiego.