Пограничье Литвы и Короны в планах короля Сигизмунда Августа. Разворот 229, с. 430-431
Юзеф Марошек о подляских владениях Сигизмунда Августа между Неманом и Наревом: Кнышинская резиденция, тыкоцинская крепость с арсеналом и сокровищницей, хозяйство староств, люди королевской службы и судьба королевского замысла после 1572 года. Белосток, 2000.
С. 430-431
Оригинал (по-польски)
przez Stanisława Broniewskiego, stwierdzał, że jeden z Broniewskich został pochowany w Knyszynie. Bez wątpienia wspominał właśnie Jana Broniewskiego, dworzanina Zygmunta Augusta. Zmarł pewnie w 1572 r., gdy do Knyszyna została zawleczona epidemia 1136.
BRONIEWSKI STANISŁAW, koniuszy przemyski (zm. 1578 r.)
Rodzony brat Jana. Tytułował się chorążym przemyskim i już w dzieciństwie otrzymał wójtostwo w Potyliczach. Służył na dworze Zygmunta I, a w 1546 r. był wysłany do Konstantynopola, aby nie dopuścić do wznoszenia przez Turków twierdzy nad granicą polską. Misja jego nie przyniosła skutków, ale cieszył się względami obu Jagiellonów. W 1552 r. został pisarzem starostwa barskiego. Występował kilkakrotnie (1572, 1578) jako poseł na sejmiku w Wiszni1137. Od 27 VIII 1548 r. służył na dworze królewskim w 6 koni, a od 1572 r. w 8 koni'/1138.
Zmarł w 1578 r. Pozostawił fundusz 100 zł pol. na ręce wójta i burmistrza miasta Knyszyna aby ubodzy ludzie robili niemi, a corocznie 4 zł od tej sumy było przeznaczone na knyszyński szpital dla ubogich, a 2 zł od tej sumy na kaznodziejski stolec. Fundusz był dany po to aby ten czynsz na miłosierne uczynki podług tej ordynacji był wzięty: ubodzy będą powinni Pana Boga prosić za duszę zmarłego króla Zygmunta Augusta i za Broniewskiego, z których też tu jeden [Jan dworzanin Zygmunta Augusta — przyp. J. M.] w Knyszynie leży. Również kaznodzieja szpitalny powinien był w każde ze świąt wspominać zmarłego króla Zygmunta Augusta i Stanisława Broniewskiego. Fundusz ten przekazał urzędowi wójtowsko-burmistrzowskiemu w Knyszynie Łukasz Górnicki starosta tykocki i wasilkowski1139 8. Stanisław Broniewski był szwagrem Górnickiego, bowiem żoną Górnickiego była Barbara z Broniewskich (zm. 1587 г.) 1140.
W czasie konwokacji warszawskiej postanowiono zwiększyć liczbę stacjonujących w Tykocinie żołnierzy. W zamku tykocińskim miała być osadzona załoga z 300 strzelców pod dowództwem dworzan królewskich Stanisława Broniewskiego, Zygmunta Zebrzydowskiego i Andrzeja Owadowskiego. Do tegoż zamku ściągnięci zostaną łucznicy z Litwy od woj. smoleńskiego i z leśnictwa bielskiego od Stanisława Trojanowskiego i oddani
pod rozporządzenie rzeczonych trzech dowódców. Obowiązek zaopatrywania w żywność włożony zostanie na starostów knyszyńskiego i tykocińskiego1141. Zebrzydowski, Owadowski i Broniewski, o których panowie rada zobowiązani do dozorowania twierdzy donosili swym zwierzchnikom, że nie pokładają zbyt dużych nadziei w strzelcach z tych leśnictw, gdyż — jak piszą — będzie z nich słaba obrona i będzie ich mało1142. Postanowienie i porządek do prowadzenia ciała KJM pana naszego zmarłego przez JM pany rady koronne w Krakowie pisany z 23 VII 1573 r. przewidywał, że na zamku tykocińskim po opuszczeniu go przez kondukt pogrzebowy ma jedynie zostać rotmistrz Klimunt Bileński, a o wpuszczeniu do zamku kogokolwiek mają decydować Zygmunt Zebrzydowski wojski krakowski i Stanisław Broniewski którzy tam od Rzeczpospolitej zostać mają, a gdzie by się który z JM wymawiał, tedy takowe miejsce JMP Łukaszowi Gornickiemu star. tykocińskiemu, a Stanisławowi Trojanowskiemu leśniczemu bielskiemu poruczyć i oddać, abo kogo JMP trocki [kasztelan] do tego godnym rozumieć będzie raczył1143.
BUKOWSKI JAN namietnik depozytu tykocińskiego (zm. przed
Jurgieltnik królewski Zygmunta Augusta, namietnik (błędnie przez historyków określany jako namiestnik), dbał o konserwację tkanin, namiotów, obić depozytu tykocińskiego. Otrzymywał w l. 1569-1571 po 100 zł jurgieltu z dzierżawy knyszyńskiej1144. Stale zamieszkiwał w dzierżawie tykocińskiej.
Сноски
1136 s, Jamiołkowski, Tykocin, „Przegląd Katolicki” 1879, nr 49, s. 802-803.
1137 К. Chodynicki, Broniewski Marcin, PSB, +. 2, s. 460.
1138 M. Ferenc, Dwór Zygmunta Augusta..., s. 174.
1139 CPAHB Mińsk, Е. 1809, op. 1, nr 1, К. 310v-311.
1140 5. Jamiołkowski, Tykocin, „Przegląd Katolicki” 1879, nr 49, s. 802-803.
1141 MN Kraków, Bibl. Czart., TN nr 80, s. 551-554; $, Orzelski, Bezkrólewia ksiąg ośmioro..., t. I, s. 30. W Artykułach Rzeczypospolitej opatrujących i porządek do elekcji nowego króla czyniących z dnia 28 I 1573 r. podjętych na Konwokacji Warszawskiej czytamy: Do Tykocina, aby pan podskarbi koronny i litewski, z deputaty tu z Polski, to jest pan trocki [Ostafi Wołłowicz — przyp. J. M.], z panem chełmińskim [Janem Dulskim - przyp. J. M.], k temu z rycerstwa pan star. wiski [może Piotr Grajewski”?], z panem [Piotrem — przyp. J. М.] Wesołowskim i z panem Pociejem jechali. A mają się do Tykocina na niedzielę Reminiscere [15 II 1573 r.] zjachać, pieniądze służebnym zapłaciwszy... Tykocin na ten czas zda się tak opatrzyć, gdyż działa i insze skarby nie mogą stąd łatwie być wywiezione. Drabów porządnych na nim 300 ma być. Jeno to ma być pod rozkazaniem pana Zebrzydowskiego, drugie pod pana Broniewskiego, trzecie pod pana Owadowskiego. К temu do pana [Hrehorego Wołłowicza strzelców - przyp. J. M.] leśnicze litewskie [przysłał], którzy są na Podlasiu i w bielskim powiecie, pod rozkazanie i w sprawę ku każdej potrzebie, tym to panom dworzanom podali, a pan star. knyszyński i tykociński, aby żywnością t wszelakiemi potrzebami i szpiegami zamek opatrowali. - MN Kraków, Bibl. Czart., TN 81, nr 31, s. 123.
1142 MN Kraków, Bibl. Czart., TN 81, nr 47, s. 208.
1143 MN Kraków, Bibl. Czart., TN 30, nr 30, s. 99-102.
1144 CAADR Moskwa, F. 389, op. 1, nr 53, k. 22.
Перевод на русский (машинный)
Станиславом Броневским, он утверждал, что один из Броневских был похоронен в Кнышине. Без сомнения, он упоминал именно Яна Броневского, придворного Сигизмунда Августа. Он умер, вероятно, в 1572 году, когда в Кнышин была втянута эпидемия1136.
БРОНЕВСКИЙ СТАНИСЛАВ, конюшни Перемышля (ум. 1578)
Рожденный братом Яна. Он звал себя пшемысльским прапорщиком и уже в детстве получил войтоство в Потиличах. Служил при королевском дворе Сигизмунда I, а в 1546 году был отправлен в Константинополь, чтобы не допустить возведения турками крепости над польской границей. Его миссия не принесла результатов, но пользовался соображениями обоих Ягеллонов. В 1552 году он стал старостой.1137С 27 августа 1548 года служил при королевском дворе в 6 лошадей, а с 1572 года в 8 лошадей.1138.
Он умер в 1578 году. Он оставил фонд 100 злотых на рукоположение военачальника и мэра города Кнышина, чтобы бедные люди помнили его, и каждый год 4 злотых из этой суммы были потрачены на Кнышинскую больницу для бедных, а 2 злотых с этой суммы на проповеднический стол. Фонд был дан для того, чтобы эта аренда на милосердные дела по этому указу короля была у господина: Этот фонд передал войтовско-мэрскому ведомству в Кнышине Лукаш Гурницкий староста тыкоцкий и васильковский1139 8. Станислав Броневский был шурином Гурницкого, потому что женой Гурницкого была Барбара из Броневских (умерла 1587 г.)1140.
Во время варшавской конвокации было решено увеличить количество солдат, дислоцированных в Тыкоцине. В Тыкоцинском замке должен был быть экипаж из 300 стрелков под командованием королевских придворных Станислава Броневского, Сигизмунда Зебжидовского и Анджея Овадовского. К замку будут привлечены лучники из Литвы от Смоленского воеводства и от лесничества Станиславского.
под распоряжения этих трех командиров. Обязанность по снабжению продовольствием возлагается на старост Кнышинского и Тыкоцинского1141. Зебжидовский, Овадовский и Броневский, о которых господа-советники обязаны были охранять крепость, сообщили своим начальникам, что не возлагают больших надежд на стрелков из этих лесниц, потому что, как они пишут, из них будет слабая оборона и их будет мало1142. Постановление и порядок для руководства телом KJM господина нашего покойного JM, коронный совет в Кракове, написанный с 23 июля 1573 года, предвидел, что в Тыкочинском замке после его выхода из похоронного кондукта должен быть только ротмистр Климунт Бильский, а о впуске кого-либо в замок должны решить Зигмунд Зебзидовский и Станислав Броневский.1143.
БУКОВСКИЙ ЯН знаменатель тикоцинского депозита (умер до
Юргильтник королевский Сигизмунда Августа, наместник (ошибочно историки называют его наметителем), заботился о консервации тканей, палаток, обходить тыкочинский депозит. Получал в 1. 1569-1571 по 100 злотых юргиельта из кнышинской аренды.1144. Он постоянно жил в аренду tykocińska.
Сноски
1136 С. Ямиолковский, Тыкоцин, «Католический обзор» 1879, No 49, с. 802-803.
1137 К. Ходыницкий, Броневский Марцин, PSB, +. 2, с. 460.
1138 Ференц М. Королевский двор Сигизмунда Августа.
1139 М.: Просвещение, 1990. No 1, с. 310в.
1140 5. Ямиолковский, Тыкоцин, «Католический обзор» 1879, No 49, с. 802-803.
1141 М.Н. Краков, Библ. Чт., TN 80, стр. 551-554; $, Орелский, Безкоролевские книги потому что восемь..., том I, стр. 30. В статьях Речи Посполитой и порядок избрания нового короля от 28 я 1573 г., принятых на Варшавской Конвокации читаем: К Тыкочину, чтобы господин подскажет корону Литовскую. Драбы порядочных на нем должны быть 300. Это должно быть под командованием г-на Зебжидовского, второй под господином Броневским, третий под господином Овадовским. К тому же к господину [Грегорому Волловичу придворным - прим. М.] лесничие литовские [пришл, которые находятся на Подляшье и в Белом повете, по приказу и под каждым делом.
1142 М.Н. Краков, Библ. Чт., ТН 81, No 47, с. 208.
1143 М.Н. Краков, Bibl. Czart., TN 30, No 30, с. 99-102.
1144 CAADR Москва, F. 389, op. 1, No 53, k. 22.