Kolonie boczne rodu

Niektórym szczęście lepiej dopisało, więc nabyli sobie dobra gdzieindziej. Tak, nieopodal Horodna i Totowicz, posiadłości poleskich Konstantego Fedorowicza, powstała majętność Kościuszki nad rzeką Horyniem, o milę od Owrucza, na Wołyniu, lecz wieś ta w posagu za jakąś Kościuszkówną przeszła na Niemierycównę, potem przez Ruckiego, Cieklińskiego dostała się w posesyę zastawną w sumie 1500 złp. Hańskiemu w końcu XVII wieku. O 4 mile od Owrucza znajdowały się dobra Kościuszkowszczyzna, w owym czasie własność Hrehorego i jego synów 1, z tych jednym mógł być Krzysztof, tytułujący się dziedzicem dóbr „Kostiuszki". W walce stronnictw XVIII w., w sprawach z kozakami i hajdamakami wynurzają się dość często Kostiuszkowie i Kościuszkowie; są pomiędzy nimi unici. Nie piszą się Siechnowickimi 2, ale i Siechnowiccy przebywają pomiędzy nimi i sprawują urzędy ziemskie w Owruczu, a nawet w województwie kijowskiem.

Znaleźli się Kościuszkowie, osiadli nad granicą Kurlandyi. Jeden z nich, Adam Kazimierz piastował urząd ober-burgrafa, potem landhofmistrza kurlandzkiego, był starostą zelborskim i dziedzicem dóbr Setzen; broniąc praw Rzeczypospolitej, dostał się do niewoli, z której wyzwolił go August II traktatem birżańskim z dnia 26 lutego 1701 r.; na sejmie 1726 województwo połockie prezentowało do nagrody „znaczne jego in Rempublicam zasługi", a gdy zalecenie skutku nie wzięło dla braku czasu, więc w r. 1752 sejmik powiatu starodubowskiego (w Wilnie obradujący) kazał posłom swoim upominać się o nagrodę tych zasług na rzecz syna Mikołaja — również bez skutku, bo sejm ten nie doszedł. Jednakże majętność Zelburg w Kurlandyi, należąca dawniej do liczby królewszczyzn, znalazła się podobno w dziedzicznem posiadaniu Ferdynanda Stanisława Kościuszki i żony jego Aleksandry z Małachowskich. Jaką była łączność tych Kościuszków z Siechnowickimi? nie widać z dokumentów mnie znanych 3.

Byli jacyś Kościuszkowie Czechowscy; jeden, Aleksander, podpisał się na elekcyi Jana Kazimierza między szlachtą województwa brześciańskiego w r. 1648. Słownik geograficzny zna jeszcze wieś Kościuszki w powiecie szawelskim, oraz Kościuszkowszczyznę „okolicę" w powiecie wołkowyskim, lecz stosunku z rodem Kościuszków nie odnajduje. Właścicielami Kościuszkowszczyzny byli w XVIII w. Żabka i Ślizień.

W każdym razie wszystkie te kolonie były wątłemi i nietrwałymi gniazdkami w porównaniu z metropolią siechnowicką: więc możemy je pominąć ze spokojnem sumieniem. Obejrzyjmy tylko pień i wielkie konary drzewa rodowego.

Авторские примечания

1. Dobra wołyńskie rodu.
2. O Kościuszkach owruckich.
3. O Kościuszkach kurlandzkich.