Ольгерд и Кейстут. Разворот 293

Оригинал (по-польски)

344 wie '23), Zyskał na tych mamidłach i ciągłej ruchliwości, o tyle, że trwożliwy mistrz krzyżaków zdobył się na ża- Zakon krzyż, pytanie u xięcia Zygmunta czyli może wygnańcowi ofia- tkrór zoski rować w swych państwach przytułek, że sędziwy król w rjęjekęroz obec wiszącej wojny z krzyżąkami, aby ich pozbawić tak zagorzałego przymierzeńca , starał się obu litewskich xią- żąt skłonić do rozejmu 12%), i że odważniejszy od obu mistrz Inflant wkroczył do Litwy jako przymierzeniec Świdrygiełły i przez miesięcy kilka srogie wyrządzał spu-

stoszenie '?*).

Nastąpiły wkrótce rzeczywistsze sukcessa. Sobor po- wszechny zgromadzony był w Bazylei. Cesarz Zygmunt wniósł przed nim zaskarzenie na króla Władysława za związki i nawet przymierze tegoż z Husytami, oraz 0- dua Z świadczenie że sprawę zagrożonych przez le związki krzy-

muntoświań. żaków i Świdrygiełły, którego wział pod swoją opiekę z

ć cza się za,

idryg . ., . .

Świirypoła całą siłą bronić będzie. Sobor wysłał na to wielu roko- Bazylei.

123) Tamże str. 147 dokument 1618, str. 148 dok, 1650, 1655—54.

124) Tamże dok. 1651 i 16357 str. 148—149.

125) ( tej to wyprawie mówi kronika litewska wydanie Daż niłowicza str. 56: Tojże zimy (roku 1455) kniaź weliki Świtrihaj- ło sobra siłu mnohu russkoju i pojde na Litwu i powojewasze litow: skoj zemli mnożestwo i pożhosza i połon powedosza. Tylko mylnie podaje Świdrygiełłę jako dowódcę tej wyprawy, bo mistrz Inflant w liście do wielkiego mistrza krzyżaków z dnia 18 lutego roku 1435 opisująć tę wyprawę prawie temi samemi słowy co i kro- nikarz ale jako przez niego odbytą dodaje, że gdy Świdrygielło nie połączył z niem rozproszonych sił swoich lecz dopiero ocze- kiwał posiłków tatarskich musiał wrócić do Inflant (Archiwum królewieckie ob. Skarbiec Litwy tom Il str. 449, tudzież st, 148 Jist xięcia Zygmunta). "I

Перевод на русский

344 как '23), Он выиграл на этих деньгах и постоянной подвижности, настолько, что боязливый магистр крестоносцев осмелился на жалобу — Орден креста, вопрос у князя Сигизмунда, то есть, возможно, изгнаннику, чтобы обеспечить пристанище в своих землях, что старый король в разгар существующей войны с крестоносцами, чтобы лишить их столь ярых союзников, пытался склонить обоих литовских князей к перемирию 12%), и что более смелый из мастеров Ливонии вступил в Литву как союзник Свидригайло и в течение нескольких месяцев наносил серьёзные разрушения '?*). Вскоре последовали более реальные успехи. Вселенский собор был созван в Базеле. Император Сигизмунд предъявил перед ним обвинение королю Владиславу за связи и даже союз с гуситами, а также для подтверждения того, что дело, угрожаемое связями крестоносцев, остаётся неизвестным.

Жаков и Швидрыгело, которого взял под свою опеку с ... Швирыполя всей силой будет защищать. Собор отправил на это многих роко — Базель. 123) Там же стр. 147, документ 1618, стр. 148, док. 1650, 1655—54. 124) Там же док. 1651 и 1635, стр. 148—149. 125) (Ото этой экспедиции говорит литовская хроника, издание Дажнилловича, стр. 56): В ту же зиму (года 1455) великий князь Швитригайло собрал множество русских сил и пойдет в Литву и, воюя против литовской земли, сжег и разграбил множество и взял много пленных.

Он лишь ошибочно называет Швидрыгёллу командиром этой экспедиции, потому что мастер Ливонии в письме к великому магистру крестоносцев от 18 февраля 1435 года, описывая эту экспедицию почти теми же словами, что и летописец, но как совершённую им, добавляет, что когда Швидрыгёлла не объединил с собой разрозненные силы, а лишь ожидал татарских подкреплений, он был вынужден вернуться в Ливонию (Кёнигсбергский архив, об. Сокровищница Литвы, том II, стр. 449, также стр. 148 Хроники князя Сигизмунда).

Оригинал (по-польски)

-

| [|

| |

KM

348

wań pokojowych poselstwo do króla Władysława , które się nostępnie i do Królewca udało 5). Wielki mistrz u- fająe słowom cesarza położył jako główny warunek pod którym do rokowań przystąpi, przywrócenie Świdrgielły na wiełkie xięstwo Litwy'?7). Na tem zerwały się ukła- dy. Ale Świdrygielło osobnego pełnomocnika wysłał do Bazylei,. aby tam sprawę jego popierał i bronił !28), a gdy oznajmił casarzowi postanowienie swoje uderzenia na Lilwę, cesarz nakazał zakonowi wspieranie jego za- miarów '29),

Gdy. rozeszła się wieść, że ma tak silnych przymie- rzeńców, południowa Ruś, która już poddała się była sięciu Zygmuntowi mianowicie Łuck pod wodzą kniazia Alexandra Noss, Kijów, którym dzierzył Monwid, nako- niee Brześć oświadczyły się na powrót za Świdrygieł- łą!*9, Wszystkie wojska polskie wwikłane były na ten czas w wojnę z krzyźakami rozpoczętą, w razie więc napadu na Litwę nie mógł xiążę Zygmunt na pomoc ich

126) Długosz Hist. XI str. 623.

'27) Vulgt Geschichte Preussens t. T str. 611.

'28) Archiwum królewieckie. Skarbiec Litwy t. II str. 130. 129) List cesarza. Skarbiec Litwy t, Il stt, 149—50.

189) Co do Łucka obacz Dlugosza Hist. str. XI str. 627 i list komandora z Osterrode w archiwum królewieckim w Skarb- cu Litwy t. Il ste. 150, toż samo co do Brześcia. Co do Kijowa, który Jan syn Monwida zajął na rzecz xięcia Zygmunta z koń- tem roku 1452 (Skarbiec Litwy tom II str. 140) to w kronikach litewskich jest wzmianka, że w roku 4455 udał się Świdrygieł- ło do Kijowa ,Ntenże przeto do niego należeć musiał, a i Dłu- gosz (Hist, XI str. 645) to potwierdza: «in terras Kijoviensem et Czerniejoviensem quae tune pro Swidrigello tenebantur».

44

Główne grow dy ruskiektó- re się już chwiały, wy-

zn c

wieszają 4

owu jego lorągiew,

Перевод на русский

- | [| | | KM 348 комнатная миссия к королю Владиславу, которая позже направилась в Кёнигсберг 5). Великий маг доверяя словам императора, поставил главным условием, при котором приступит к переговорам, восстановление Свидригайло на великое княжество Литовское 7). На этом договоренности были разорваны. Но Свидригайло отправил отдельного полномочного представителя в Базель, чтобы там поддерживал и защищал его дело 28), а когда уведомил императора о своем намерении напасть на Литву, император повелел ордену поддерживать его планы 29), Когда.

Разнеслась весть, что у него так много сильных союзников, южная Русь, уже подчинившаяся Сигизмунду, а именно Луцк под руководством князя Александра Носса, Киев, которым управлял Монвид, наконец Брест, снова признали власть Свидригайло!*9 Все польские войска в это время были вовлечены в войну с крестоносцами, и поэтому в случае нападения на Литву князь Сигизмунд не мог им помочь. 126) Длогодз Ист. XI стр. 623. '27) Vulgte Geschichte Preussens t. T стр. 611. '28) Кёнигсбергский архив. Скарбница Литвы т. II стр. 130. 129) Письмо императора. Скарбница Литвы т. II стр. 149–150. 189) Что касается Луцка, см. Длогодз Ист. XI стр. 627 и письмо командира из Осттероде в Кёнигсбергском архиве в Скарбнице Литвы т. II стр. 150, то же самое относится к Бресту.

Что касается Киева, который Ян сын Монвида захватил для князя Сигизмунда в конце 1452 года (Сокровищница Литвы том II стр. 140), то в литовских летописях есть упоминание, что в 4455 году Свидригайло отправился в Киев, но потому он должен был к нему принадлежать, и Длугош (Ист., XI стр. 645) это подтверждает: «in terras Kijoviensem et Czerniejoviensem quae tune pro Swidrigello tenebantur». Основные русские города, которые уже шатались, вывешивают его знамя.