Ольгерд и Кейстут. Разворот 243
Скан разворота, транскрипция польского оригинала и перевод на русский язык.
Левая страница
Оригинал (по-польски)
186
Alexander i Szymon według wiarogodnych po- dań przeszli na rzymsko - katolicką wiarę i umarli bezpo- tomni między rokiem 15941 a 1595*'). Jerzy najstarszy z braci z Barbarą Kiszka spłodził Osania jedną tylko córkę Zofię, żonę Janusza na Birżach i Du- binkąch xięcia Radziwiłła, kasztelana wileńskiego, która bezpolomna zapisawszy mężowi Słuck i Kopyl zmarła o- statnia z xiążąt słuckich roku 1617 dnia 19 marca?*). Pochowana w monastyrze św. Trójcy w Słucku.
W muzeum Rumiańcowa znajduje się nadanie Jerzego Olel- kowicza ziążęcia Słuckiego z roku 1584 grodu i pastwisk w Mo- hylewie mińskim. Przyczepiona pieczęć z herbem xiążąt ruskich, z ezegoby wnosić wypadało, że cixiążęta zrzekli się pogoni, ro- dowęgo swego herbu: (Obucz opisanie tego muzeum z r. 1842. Petersburg in 4to str, 115—4.
21) Niesiecki wprawdzie podał bardzo bałamutny rodowód xiążąt Słuchich , ale w tem główna wina Kojałowicza (obacz her- barz jego rękopismienny), którego on ślepo trzymał się, i na któ- rego większa część winy spada, bo obrawszy sobie pole mniej- szej objętości niż Niesiecki, mógł przynajmniej rodowody panu- jącego domu dokładnie skreślić; a tymczasem on według ulubio= nego systemu heraldyków, kronikarzy i dziejopisów Litwy, z je- dnej gałęzi dwie utworzył. Q przejściu Alexandra i Szymona na wiarę łacińską Kojałowicz nie nie wie, ale Niesiecki z aktów konwentu swego tak dokładne podaje szczegóły o tem przejściu, tudzież że Alexander w Krakowie a Szymon w Lublinie w kościo- łach Jezuitów pochowani, że Szymon był jednym z fundatorów klasztoru Jezuitów w Lublinie , nakoniec daty śmierci ich, że trudno mu fałsz zarzucić. Tylko z osnowy cytowanych powyżej dwóch fundacyjnych dokumentów wnosić należy, że to przejście do- piero w ostatnich latach życia ich nastąpiło, Szymon miał za żo= nę Zofię Mielecką, córkę hetmana koronnego i wojewody po- dolskiego Mikołaja.
82) Taką datę podaje napis w cerkwi: eprestawisia błahowier*
Перевод на русский
186 Александр и Симон, согласно достоверным преданиям, приняли римско-католическую веру и умерли бездетными между 15941 и 1595 годами*). Георгий, старший из братьев, с Барбарой Кишкой произвел на свет Осанию, единственную дочь Зофию, жену Януша на Биржах и Дубинках, князя Радзивилла, виленского каштеляна, которая, не имея детей, завещав мужу Слуцк и Копыль, умерла последней из князей слуцких в 1617 году 19 марта?*). Похоронена в монастыре Святой Троицы в Слуцке. В музее Румянцова хранится дарственная Георгия Ольельковича князя Слуцкого с 1584 года на город и пастбища в Могилеве минском. Прикрепленная печать с гербом русских князей, как следует из надписи, показывала, что князья отказались от погони, своего родового герба: (Обучальное описание этого музея с 1842 г., Петербург, in 4to, стр. 115—4.
21) Несцкий, правда, привёл очень запутанное происхождение князей Слухих, но в этом главная вина Кояловича (см. его рукописный гербарий), на которого он слепо опирался, и на которого падает большая часть вины, потому что, выбрав себе поле меньшей протяжённости, чем у Несцкого, он мог бы, по крайней мере, точно описать родословные господствующего дома; а вместо этого он по любимой системе геральдистов, летописцев и историков Литвы, из одной ветви создал две. О переходе Александра и Симона в латинское вероисповедание Коялович не знает, но Несцкий из актов своего конвента приводит такие точные детали этого перехода, а также то, что Александр погребён в Кракове, а Симон в Люблине в Иезуитских церквях, что Симон был одним из основателей Иезуитского монастыря в Люблине, и, наконец, даты их смерти, что трудно обвинить его в ложи.
Только из основы вышецитированных двух фундационных документов следует, что это событие произошло лишь в последние годы их жизни, Шимон имел в жёны Зофию Мелецкую, дочь коронного гетмана и подольского воеводы Николая. 82) Такую дату указывает надпись в церкви: епреставися благовер*
Правая страница
Оригинал (по-польски)
187
Heraldyk litewski Kojałowizz twierdzi, że umarła ob- ciążona klątwą kościelna, bo była mężowi w czwartym stopniu spokrewniona?3), Pozostały mąż zaś wystawił jej pomnik w cerkwi w Słucku z następującym napisem, który dla rzetelności podanego w nim rodowodu ma wartość dokumentu historycznego.
Słucie in monasterio Graecorum Magni Lithuanicae Dynastarum propagini.
Ez illustrissima Słucii ac Kopylii ducum familia cheu! ultima Sofiae Olelkowiciae patre avo proavo G e- orgio, abavo Simone, atavo Michaele in Słucko « Kopyle ducibus: tritavo Olelkone Jagielloni Poloniae regis fratre(?2)*%) Olgierdi M. D. Łithuaniae ducis nepote, Gedymini pronepote, Viteni abnepote, matre vero Barla- ra ex Kiscarum familia prognata Janusius Radziwiłł Birsarum ac Dubinkarum in Słucko et Kopyle duż su- premus, procillator M. D. Lithuaniae conjuji desideratis- iimae posuit. Vicit annis XXV*5),
naja Sofia Słuckaja Olelkowna Juryewiczewna, Olgierdowo plemia i położena byst w słuckie monastyre». Obacz Dziennik warszawski na dzień 12 czerwca roku 1855,
%8) Kojałowiez Herbarz Jitewski,
"34) Tu zachodzi myłka, bo Olelko był nie bratem ale sy- towcem króla Jagiełły przez śwego ojca Włodzimierza Olgierdo- wieza, który tu pominięty został.
*8) Starowolski Monumenta Sarmatarum.
Dla wyjaśnienia podaję tu rodowód xiążąt udzielnych na Słucku i Kopylu Olelko - Olgierdowiczów, odkąd osobną linię two- nyć poczęli.
Nadgrobek
Перевод на русский
187 Литовский герольд Кояловиц утверждает, что она умерла, обременённая церковным проклятием из-за того, что была родственницей мужа четвёртой степени?3), а её оставшийся муж установил ей памятник в православной церкви в Слуцке с надписью, которая имеет ценность исторического документа за достоверность родословной, указанной в ней. Słucie in monasterio Graecorum Magni Lithuanicae Dynastarum propagini. Ez illustrissima Słucii ac Kopylii ducum familia cheu! ultima Sofiae Olelkowiciae patre avo proavo G eorgio, abavo Simone, atavo Michaele in Slutsk « Kopyle ducibus: tritavo Olelkone Jagielloni Poloniae regis fratre(?2)*%) Olgierdi M. D. Łithuaniae ducis nepote, Gedymini pronepote, Viteni abnepote, matre vero Barlara ex Kiscarum familia prognata Janusius Radziwillł Birsarum ac Dubinkarum in Slutko et Kopyle duż supremus, procillator M. D. Lithuaniae conjuji desideratisiimae posuit.
Побив 25 лет, София Слуцкая Олельковна Юрьевичевна, из племени Ольгердов и родилась в слуцком монастыре». См. Варшавский дневник на день 12 июня 1855 года, %8) Кояловец Гербарий Житевский, "34) Здесь происходит ошибка, потому что Олелько был не братом, а двоюродным племянником короля Ягайло по отцу Владимиру Ольгердовичу, который здесь упущен. *8) Старовольский Monumenta Sarmatarum. Для разъяснения привожу здесь родословную князей удела в Слуцке и Копыле Олелько-Ольгердовичей, с тех пор как они начали создавать отдельную линию. Надгробие.