Ольгерд и Кейстут. Разворот 192
Скан разворота, транскрипция польского оригинала и перевод на русский язык.
Левая страница
Оригинал (по-польски)
84
przecież Praga sama szafować nie mogła, jest bardzo wątpliwem. Zygmunt zaś przywłaszczył sobie tytuł. króla (postulatus et electus rec Bohemia) i w wyzywających li- stach oznajmił to cesarzowi i Albrechtowi arcyksięciu Austryi i margrabi Morawii*?). Poczem z siłą zbrojną 1500 ludzi udał się wprost do Pragi, gdzie stanął na dniu 29 czerwca 1424 roku.
Krok ten jego większy znalazł odgłos niż zasługiwał. Jeden cesarz, którego zaś już posądzano o porozumienia tajne z Husytami, milczał, chociaż Zygmunt Korybut wiel- ką mu wyrządził: dywersyą. Bo gdy wojsko posiłkowe w sile 5000 ludzi, które król Władysław wedle umowy zawartej w Krakowie wysłał pod dowództwem Piotra Niedzwiedzkiego w pomoc cesarzowi, stanęło pod Oło- muńcem, Albrecht margrabia morawski obawiając się, aby nie przeszło w Czechach pod chorągwie Korybuta (eo już wielu pojedynczo uczyniło)*') wzbranił mu dal- szego przechodu, tak że się cofnąć do Polski musiało.
Ale król Władysław położył areszt na majętności wszys- tkich wspólników xięcia Zygmunta, którzy z nim udali się do Czech, a kto z nich nie był posesyonatem tego banicyą ukarał*?, Napisał listy do papieża, cesarza i
60) Eberharda Windeck ut supra.
6!) Et ecce Sigismundus juramentorum immemor cum aliquibus regni nostri vasallis sibi adhaerentibus (nonnulli a nobis pro stipendiis contra haereticos de Boemia jum multas pecunias receperunt quoddolentissime seribimus) ad Boćmiam se contulerat (List króla Władysława do cesarza u Pelzla.)
62) Długosz a. 1424 pag. 482 twierdzi, że towarzysze Zyg- munta byli to tacy, którzy strwonili majątki swoje albo długami obarczeni lub też wyrokami sądowymi skazani byli: collecta nu-
Перевод на русский
84 ведь сама Прага распоряжаться не могла, это очень сомнительно. Зигмунд же присвоил себе титул короля (postulatus et electus rec Bohemia) и в вызывающих письмах объявил об этом императору и Альбрехту, эрцгерцогу Австрии, и маркграфу Моравии*?). После этого с вооруженной силой из 1500 человек он направился прямо в Прагу, куда прибыл 29 июня 1424 года. Этот шаг нашел больший отклик, чем он заслуживал. Один император, которого уже подозревали в тайных соглашениях с гуситами, молчал, хотя Зигмунд Корыбут причинил ему большое: диверсией.
Ибо когда вспомогательные войска численностью 5000 человек, которые король Владислав по соглашению, заключённому в Кракове, отправил под командованием Петра Недзвецкого на помощь императору, подошли к Оломоуцу, Альбрехт, маркиз Моравии, опасаясь, что они не перейдут в Чехию под знамена Корибута (что уже многие сделали поодиночке), запретил им дальнейшее продвижение, так что им пришлось отступить в Польшу. Но король Владислав наложил арест на имущество всех союзников князя Зигмунта, которые отправились с ним в Чехию, а кого из них не было владельцем этого банического имущества, того наказал. Он написал письма папе, императору и 60) Эберхарду Винедеку ut supra.
6!) И вот Сигизмунд, забывший клятвы, вместе с некоторыми вассалами нашего королевства, прильпшавшими к нему (некоторые из них от нас за жалованье против чехов-еретиков получили большие суммы денег, о чем мы будем сожалеюще сообщать), отправился в Богемию (Письмо короля Владислава императору у Пельцла.) 62) Длугош а. 1424 стр. 482 утверждает, что спутники Сигизмунда были теми, кто растратил свои имения, обременёнными долгами или осуждёнными судебными приговорами: собраны nu-
Правая страница
Оригинал (по-польски)
85
margrabiego Brandeburgii z oświadczóniem, że Korybut Surowe kro.
przeciw wyraźnej jego woli powtórnie wmieszał się w
gielły prze- ciw Korybu-
sprawy Husytów. Mikołaj Lasocki kanonik krakowski i wodke.
sekretarz króla, który wręczył list papieżowi, tak go przekonał o szczerości i gorliwości w sprawach kościoła patrona swego, że ojciec święty w osobnym liście wiel- kie królowi oddaje pochwały, mianowicie, że zerwał wszel- kie stosunki z Zygmuntem synowcem, owym niegodzi- wości synem (filius iniquitatis) 53).
Kardynał Branda legat papieski bawiący w Polsce od czasu -koronacyi królowej Zofii, rzucił klątwę na Zyg munta i jego spólników. Gdy Zygmunt jako zwolennik kościoła wschodniego był i tak w obee stolicy rzymskiej szyzmatykiem, przeto bula idac o krok dalej ogłasza go heretykiem , nieprzyjacielem katolickiej wiary, i zabrania wszelkiego z nim wspólnictwa. Papież w liście okólnym do biskupów polskich potwierdził wyrok, który miał być
merosa Polonorum colluvie, qui aut sua patrimonia profuderant aut judiciis damnati aut aere alieno gravati erant. A przecież kilka wier- szy dalej mówi, że król konfiskował ich majątki: confiscatione bo- norum ejfectuah' st extabant, sin minus perpetuo ezilio damnavit. 6%) Raynald Annales ecclesiastici. Data tego listu u niego jest 10 kwietnia roku 1424. Palacki uważa, że jest mylną i zdaje się, że ma słuszność. Papież wiedział pewnie, że na pierwsze wezwanie króla Zygmunt Korybut na wiosnę roku 1423 opuścił Czechy i cały rok bawił w Polsce. Dopiero w czerwcu roku 1424 powtórnie udał się do Pragi. A przecież list wspomniony opiewa, «że Zygmunt udał się do potępionych heretyków, złączył się z nimi». Długosz Lib. 4lmus pag. 484 równie misyę Mikołaja La- sockiego do Rzymu kładzie dopiero na koniec roku 1424. Osta- tni wydawca skarbów Watykanu xiądz Theiner nie postarał się sprostować lub sprawdzić tej daty; widać że kopiował tylko Raynalda.
.
Papież rzuca klątwę na Korybuta,
Перевод на русский
85 маркграфа Бранденбурга с заявлением, что Корыбут Суровый, против явной его воли, снова вмешался в дела гуситов против Корыбюта. Николай Ласоцкий, краковский каноник и вюдный секретарь короля, который вручил письмо папе, так убедил его в искренности и рвении в делах церкви своего покровителя, что святой отец в отдельном письме даёт высокую похвалу королю, а именно за то, что тот разорвал все отношения с Зигмунтом, племянником, этим сыном злодейства (filius iniquitatis) 53). Кардинал Бранда, папский легат, находившийся в Польше со времени коронации королевы Софии, наложил анафему на Зигмунда и его сообщников.
Когда Зигмунт, как сторонник восточной церкви, уже и так в римской столице был схизматиком, то булла, идя на шаг дальше, объявляет его еретиком, врагом католической веры и запрещает всякое с ним общение. Папа в послании к польским епископам подтвердил приговор, который должен был быть merosa Polonorum colluvie, qui aut sua patrimonia profuderant aut judiciis damnati aut aere alieno gravati erant. А ведь через несколько строк дальше говорится, что король конфисковал их имущество: confiscatione bonorum ejfectuah' st extabant, sin minus perpetuo ezilio damnavit. 6%) Raynald Annales ecclesiastici. Дата этого письма у него – 10 апреля 1424 года. Палацкий считает, что это ошибочно и, кажется, он прав. Папа, вероятно, знал, что по первому требованию короля Зигмунт Корибут весной 1423 года покинул Чехию и весь год пробыл в Польше.
Только в июне 1424 года он вновь отправился в Прагу. А ведь упомянутое письмо гласит, «что Сигизмунд отправился к проклятым еретикам, соединился с ними». Длугож Lib. 4lmus стр. 484 также миссию Николая Ласоцкого в Рим он относит только к концу 1424 года. Последний издатель ватиканских сокровищ священник Тейнер не постарался исправить или проверить эту дату; видно, что он просто копировал Рэйнальда. Папа наложил проклятие на Корыбута,