Ольгерд и Кейстут. Разворот 188

Оригинал (по-польски)

76

8 listopada roku 1422 na rok jeden. - Stało się zaś w miesiącu wrześniu, gdy xiążę jeszcze stał pod twierdzą, że frakcya Taborytów, która władzę jego uznać się wzbra- niała, aby obliczyć ile ma stronników w Pradze i w da- nym razie ją opanować, dostała się do miasta, gdzie załoga była natenczas słabą. Mieszczaństwo nie okazało jej najmniejszego udziału. Przeciwnie gdy Taboryci wzięli się do broni i kilka domów opanowali, wyparło ich z miasta, a oddział jeden wzięto do niewoli. Rada miejska surowe kary obwieściła na wszystkich, którzyby władzy Witołda i jego namiestnika tykać się ważyli. Ale stron- nicy Taborytów których Praga wielu liczyła, wyłamali wrota więzienia i ujętych braci uwolnili. Na otrzymaną wiadomość o tych rozruchach, Zygmunt Korybut pospie- szył zpod Karlsteim do Pragi. Stanąwszy na głównym rynku zapytał, kto wrota więzienia wyłamał. Gdy mu sprawców nazwano, nakazał ich ze schyłkiem dnia śmier- Połysk, nie. cią ukarać. Padło już pięć głów; poczem Wilhelm Kost- gości. ka, podkomorzy koronny, jeden z głównych jego stronni- ków opuścił ze swoim orszakiem plac exekucyi , mówiąc do Zygmunta: »Pełń urząd kata, kiedy w tem tak lubu- jesz. Na te słowa xiążę pozostałym życie darował. Niezwykła owa surowość była jednym z tych poły: sków, które ukazywały się czasami na tle żywota zagad- kowej rodziny Olgierda. Obok słodyczy, umiarkowania, wspaniałomyślności, szezytnego ducha poświęcenia, wyż- szego poglądu, dobroduszności, która często w słabość przekraczała, były znowu chwile, gdzie na jaw wycho- dziła pierwotna srogość, normandzka? słowiańska? fiń- ska? może mieszanina wszystkich trzech. Tak mianowicie u Władysława Jagiełły przy zabójstwie stryja Kiejstuta,

Перевод на русский

76 8 ноября 1422 года, в течение одного года.

• Так случилось в сентябре, когда князь ещё находился под крепостью, что фракция таборитов, которая отказывалась признать его власть, чтобы подсчитать, сколько у неё сторонников в Праге и в данном случае захватить её, проникла в город, где войска тогда были слабыми.

Городское население не оказало им никакой поддержки. Наоборот, когда табориты взялись за оружие и захватили несколько домов, горожане изгнали их из города, а один отряд был взят в плен. Городская управа объявила суровые наказания для всех, кто посмеет коснуться власти Витольда и его наместника. Но сторонники таборитов, которых в Праге было много, выломали ворота тюрьмы и освободили захваченных братьев. После получения известий о этих волнениях Зигмунт Корибут поспешил из-под Карлштейна в Прагу.

Остановившись на главной площади, он спросил, кто сломал ворота тюрьмы. Когда ему назвали виновных, он приказал наказать их смертью к концу дня. Уже пало пять голов; затем Вильгельм Костгока, коронный подкоморий, один из его главных сторонников, покинул площадь казни со своим свитой, говоря Сигизмунду: «Исполняй роль палача, если тебе это так по душе». На эти слова князь даровал остальным жизнь. Эта необычная строгость была одним из тех проявлений, которые иногда появлялись на фоне жизни загадочной семьи Ольгерда. Наряду с мягкостью, умеренностью, великодушием, возвышенным духом самопожертвования, высокой моральной позицией, добродушием, которое часто переходило в слабость, были снова моменты, когда проявлялась первозданная суровость – нормандская? славянская? финская? возможно смесь всех трёх.

Так именно у Владислава Ягайло при убийстве дяди Кейстута,

Оригинал (по-польски)

a A

77

więcej jeszcze W sprawie zarzucanego trzem żonom swym cudzołostwa, u syna jego Kazimierza króla w postępkach z krewnemi Michałem Zygmuntowiczem i Olelkowiczami, Ale mieszkańcy Pragi pomyśleć musieli, że wodzowie husyccy dopuszczali się wprawdzie częstszych i więk- szych ssogości, ale za to zwyciężali. Gwiazda więc Ko- rybuta odtąd blednąć poczęła.

Z innych stron ściągały się równie groźne chmury nad głową jego. U stolicy apostolskiej sprawa Husytów stała natenczas na pierwszym rzędzie. Misya Zygmunta Korybuta była więc przedmiotem nieustannego zajęcia. Gdy zaś miano oczywiste dowody, że on głównym here- zyj fautorem , i tem silniejszym, iż umiarkowanie jego i poparcie, które miał z Polski i Litwy dawały jej rękoj- mię trwałości, papież nie omieszkał W gorzkich wyrazach dać uczuć królowi Władysławowi, ile się obrażonym

czuje, że go zwodniczemi obietnicami w bład wprowa- dzić zamierzono. »Brat twój Zygmunt, z twojego króle- stwa opatrzony przez ciebie i twego brata Alexandra we wszystkie potrzeby do obozu Czechów się udał, z kace-

smunt miał do Czech wkroczyć według zeznania twoich Papioż żąda

odwołania

posłów .. Żąda nakoniee ojciec święty odwołania Zygmun- kwa la, inaczej grozi im obu krucyatą jako obrońcom ką-

cerzy! 3.

Król Władysław nie obawiał się krucyaty; naocznym przecież był świadkiem, ile z wypraw podobnych korzy-

nN——

48) Skarbiec Litwy tom II str. 77,

Перевод на русский

а А 77 и ещё больше В отношении приписываемого трем его женам прелюбодеяния, у его сына Казимира короля в поступках с родственниками Михаилом Зигмунтовичем и Ольельковичами, но жители Праги должны были думать, что гуситские вожди действительно допускались более частых и больших жестокостей, но зато побеждали. Так звезда Корибута с тех пор начала бледнеть. С других сторон над его головой надвигались не менее грозные тучи. В апостольской столице дело гуситов находилось тогда на первом месте. Миссия Зигмунта Корибута была, следовательно, предметом непрерывного внимания.

Когда же имелись очевидные доказательства того, что он является главным приверженцем ереси, и тем сильнее, что его умеренность и поддержка, которой он пользовался в Польше и Литве, давали еретической силе уверенность в стабильности, папа не преминул в резких выражениях донести королю Владиславу, насколько он оскорблен, что его намеревались ввести в заблуждение обманными обещаниями. »Твой брат Сигизмунд, из твоего королевства снабженный тобой и твоим братом Александром во всем необходимом, отправился в лагерь Чехов; с еретиком Сигизмунд должен был вступить в Чехию согласно показаниям твоих папских послов. Святейший отец требует отзыва послов.. Святейший отец требует отзыва Сигизмунда, иначе угрожает обоим крестовым походом как защитникам ереси! 3. Король Владислав не опасался крестового похода; он был непосредственным свидетелем того, сколько выгодных исходов было у подобных экспедиций.

48) Сокровищница Литвы том II стр. 77