Ольгерд и Кейстут. Разворот 181

Оригинал (по-польски)

62

chałowska ziemie wrócą do Polski, Prusy zaś oba mo- narchowie między siebie podzielą. Jako rękojmia co do dopełnienia tych zobowiązań Szląsk w zastaw królowi da- nym będzie.

Odpowiedź Na to Zygmunt, o ile wiary dać możemy Długoszo-

Zygmunta. , wi, grzecznie lecz lekko zbył oświadczenie co do zawo-

jowania Czech, odparł z godnością warunek tyczący się Szląska, drugi tyczący się rugowania Krzyżaków (arcyna: iwny) pokrył znaczącem milczeniem , ale zaraz o tem mistrza Krzyżaków zawiadomił??), a wiedząc, że Włady- sław wdowiec po raz czwarty zamierza wchodzić w no- wy związek małżeński, oświadczył mu swą gotowość ożenienia go z bratową swoją Zofią królową wdową cze- ską?3). Wiadomo, że związek ten, do którego król a

20) Voigt Geschichte Preussens. VII Band S. 396.

+8) Według Długosza str. 410—1. Lib. ffmus, Zygmunt w odpowiedzi swej oświadczył, że chętnie przystanie na związek małżeński córki swej jedynaczki Elżbiety, o której rękę tyle już xiążąt starało się, z królem Władysławem, a ona nietylko Szląsk ale i prawo dziedzictwa do Czech i Węgier jako posag wniesie. Gdyby zaś król z powodu, że xiężniczka ledwie lat 12 liczy, nie przychylił się do tej propozycyi, natenczas zaleca mu źwiązek z królową wdową Zofią. Dziejopisowie węgierscy zaprzeczają temu, i zdaje się słusznie. Poselstwo wyż wspomniane do Zygmunta odbyło się między 15 a 17 września (roku 1420) a juź 29 tego miesiąca Zygmunt podpisał w Presburgu pakta przedślubne dawno przygotowane z przyszłym swym zięciem Albrechtem, areyxięciem Austryi, na mocy których tenże w następującym miesiącu kwie- tniu poślubił xiężniczkę Elżbietę. A jakże przypuścić, aby Wła- dysław odrzucić miał taki związek. Zapewnie więc Zygmunt oświad: czył tylko, żeby chętnie wydał eórkę swą za Władysława, lecz wiek jeji zawarte poprzednio umowy z innym pretendentem sto. ją temu na przeszkodzie.

Перевод на русский

62 земли Ха́лова вернутся в Польшу, а Пруссия оба монарха разделят между собой. В качестве гарантии исполнения этих обязательств Силезия будет заложена королю. На это Зыгмунт, насколько можно доверять летописцу Длугошу, вежливо, но слегка обошёл заявление о завоевании Чехии, с достоинством отверг условие относительно Силезии, второе — касающееся изгнания крестоносцев — оставил значимым молчанием, но сразу же уведомил об этом магистров крестоносцев, а, зная, что Влодзимежу, вдовцу, уже в четвёртый раз собирается вступить в новый брак, заявил ему о готовности женить его на своей невестке Софии, чешской королеве-вдове. Известно, что этот союз, на который король с...

ffmus, Зигмунт в своём ответе заявил, что охотно согласится на брачный союз своей единственной дочери Эльжбеты, за руку которой уже столько князей просило, с королем Владиславом, а она принесёт в приданое не только Силезию, но и право наследства на Чехию и Венгрию. Если же король по причине того, что принцессе едва 12 лет, не примет это предложение, тогда он советует ему союз с вдовствующей королевой Софией. Венгерские летописцы это отвергают, и, по-видимому, справедливо. Посольство, ранее упомянутое, к Зигмунту произошло между 15 и 17 сентября (1420 года), а уже 29 числа того месяца Зигмунт подписал в Пресбурге заранее подготовленные брачные пакты с будущим зятем Альбрехтом, архичьецем Австрии, на основании которых тот в следующем месяце, в апреле, женился на принцессе Эльжбете.

А как же допустить, чтобы Владислав отверг такую связь. Наверное, поэтому Зигмунт заявил: что он только хотел бы охотно выдать свою дочь за Владислава, но её возраст и ранее заключённые договоры с другим претендентом мешают этому.

Оригинал (по-польски)

63 więcej jeszcze rada koronna bardzo skłaniali się, gdyż Szląsk miał stanowić posag królowej, do skutku "nie przyszedł, po części dla komplikacyj zaszłych, głównie zaś w skutek zabiegów Witołda, który obawiając się spowinowacenia króla z Zygmuntem, ożenił brata stryje- cznego z xiężniczką ruskiego rodu z niem z kolligaconą, i tem samochcąe zapewnił na długie lata byt dynastyi i niepodległość Korony. Ale manifestowana gotowość króla Władysława do zgładzenia Husytyzmu zyskała mu ' list pochwalny ze strony papieża?*).

Na takie pochwalne uznanie wielki xiążę Witołd nie starał się zasłużyć. Gdy po stanowczej odmowie korony czeskiej ze strony króla depulacya druga do niego na Litwę wysłana wniosła prośbę, by on teraz podjął się rządów w.Pradze, można przypuścić, że nie chcąc swych zamiarów przedwcześnie wyjawić, na publicznem posłu- chaniu w lutym (roku 1421) odmowną dał odpowiedź?5), Ale nie ma watpliwości, że wszedł natychmiast z tą de- putacyą, a przelo ze stolicą Pragą, która ją wysłała, w układy, Świadczą 0 tem dochowane rozprawy sejmu od-

*4) Obacz Inventarium archivi regii Cracoviensis wydane w Paryżu, list papiezki z 9 września 1420 str. 2.

28) Długosz (Liber (mus pag. 456—7) podaje odpowiedź Witołda aż śmieszną w swej gwałtowności , gdy się zważy dalsze jego postępki. Żąda bezwarunkowego poddania się Husytów ko- ściołowi, Oświadcza , że przyjmuje koronę tylko aby się zemścić na Zygmuncie , ale punktów husyckich ani przyjąć ani bronić za- myśla!! A tymczasem istnieje list komtura z Dynaburga do wiel- kiego mistrza Inflant z stycznia roku 1422 donoszący, że Witołd wziął pod obronę Husytów. (Skarbiec Litwy Daniłowicza tom II strona 75),

Перевод на русский

Еще 63 коронным радой очень склонялись, так как Силезия должна была составить приданое королевы, но до выполнения этого «не дошло», отчасти из-за возникших осложнений, главным образом же в результате усилий Витовта, который, опасаясь родства короля с Сигизмундом, женил своего двоюродного брата на княжне русского рода с немецкой коллигацией и тем самым обеспечил на долгие годы существование династии и независимость Короны. Но проявленная готовность короля Владислава искоренить гуситство принесла ему похвальное письмо со стороны папы. На такое похвальное признание великий князь Витовт не стремился заслужить.

Когда после решительного отказа чешской короны со стороны короля депутация, вторая посланная к нему в Литву, принесла просьбу, чтобы он теперь взялся за управление в Праге, можно предположить, что, не желая преждевременно раскрывать своих намерений, на публичном слушании в феврале (1421 года) он дал отказ? Но нет сомнений, что он сразу же вступил с этой депутацией, а также с кафедрой города Праги, который её послал, в переговоры. Об этом свидетельствуют сохранившиеся распоряжения сейма. * Обратите внимание на Inventarium archivi regii Cracoviensis, изданное в Париже, письмо папы от 9 сентября 1420 г., стр. 2. Długosz (Liber, стp. 456—457) приводит ответ Витольда почти смешным в своей резкости, если учитывать дальнейшие его поступки.

Требует безусловного подчинения гуситов церкви, Заявляет, что принимает корону только для того, чтобы отомстить Сигизмунду, но пунктов гуситов ни принимать, ни защищать не намерен!! Тем временем существует письмо комтура из Динабурга к великому магистру Ливонии от января 1422 года, сообщающее, что Витовт взял под защиту гуситов. (Сокровищница Литвы Даниłовича том II страница 75)